Lin Zulian en collega's (foto Global Times)

In Wukan heeft de CPC een nieuwe partijafdeling. Lin Zulian, een leider van de spectaculaire protestbeweging tegen onrechtmatige onteigeningen is er het hoofd van.

Een werkgroep van de partijafdeling bereidt verkiezingen voor van een nieuw dorpscomité. Dat alles is via een microblog van het betrokken provinciale partijdistrict bekendgemaakt door de provinciale werkgroep die is begonnen met de afspraken uit te voeren die eind december werden bereikt in de onderhandelingen tussen de provincie en het dorp. Het nieuws is verder verspreid via de Nanfang Daily. De nieuwe CPC-leiding van Wukan zal een onpartijdige verkiezing organiseren van een nieuw dorpscomité dat moet bestaan uit vertegenwoordigers die de inwonersbelangen echt kunnen behartigen. De eerste opdrachten voor die nieuwe raad zullen zijn: het onverwijld en correct behandelen van de rechtmatige beroepen tegen onteigeningen en het meewerken aan het onderzoek naar de klachten over het beleid van het vorige comité en zijn afgezette en gerechtelijk vervolgde leider en naar welke overtredingen er zijn begaan tijdens de dorpsraadverkiezingen van 2011. Een inwoner zou tegen journalisten van Agence France Presse en van de officiële Chinese krant Global Times gezegd hebben dat “de landeigendomskwestie nog niet is opgelost en dat er ook nog een discussie blijft met de familie van de overleden actievoerder”. Toch is er volgens deze man, een zekere Zhang, “optimisme en vertrouwen nu en schiet het onderzoek goed op. Het hele dorp staat achter de benoeming (van Lin Zulian) en dit is een belangrijke stap vooruit die zal bijdragen aan de oplossing van de geschillen over grond en financiering”. Alle gearresteerde actievoerders zouden intussen zijn vrijgelaten. Het was opvallend dat tijdens de protestbeweging de woede gericht was tegen de lokale politieke leiders en dat de bevolking van Wukan zijn hoop had gesteld op de provinciale en zelfs op de nationale leiding van de CPC. De provinciale leiding van de CPC in Guangzhou heeft op een gegeven moment ingezien dat de eisen van Wukan legitiem waren, dat er lange tijd niet correct op de problemen was ingegaan en dat dit primeerde boven de gewelddadige aspecten die de actie soms aannam (en die trouwens een reactie waren op het feit dat de mensen lange tijd in de steek waren gelaten). Zhu Mingguo, de vice-secretaris van het provinciaal comité van de CPC is toen naar het dorp gegaan voor een directe dialoog, waarin hij onder andere heeft beloofd dat er een open en eerlijk onderzoek zou komen naar de grieven en nieuwe verkiezingen. Het ziet ernaar uit dat die beloften worden waargemaakt.

Bronnen: China Daily, BBC, Global Times

De nog steeds breder wordende kloof tussen stad en platteland, tussen de verschillende regio’s en tussen rijken en armen in een streek vormen een krachtige motivatie tot actie. Bedoeling is dat alle armen tegen 2020 voldoende voedsel, kleding hebben, plus toegang tot verplicht onderwijs, basisgezondheidszorg en een woning.
Dit jaar spendeert China in totaal 27 miljard yuan aan armoedebestrijding, een jaarstijging met 21%. Om de armoede te bestrijden werden over de voorbije tien jaar in totaal 200 miljard gespendeerd. Tot 2020 zal men focussen op 14 specifieke armoedezones.
Men heeft aangekondigd dat de armoedegrens opnieuw opgetrokken wordt dit keer naar ongeveer 2300 yuan per jaar, zowat een dollar per dag. (Daarmee komt men dicht bij de armoedegrens van de Wereldbank,   1,25 dollar per dag). Volgens de huidige norm – zowat een halve dollar per dag- vallen nog 27 miljoen Chinezen onder de armoedegrens . Gerekend volgens diezelfde norm waren dat er bijna 94 miljoen tien jaar geleden. Door de nieuwe norm  stijgt het aantal armen opnieuw van 27 miljoen naar 128 miljoen. China Daily geeft als commentaar dat de vroegere armoedegrens die sinds 1990 regelmatig verhoogd werd alleen mensen betrof die onder het naakte levensminimum zaten. Zo waren volgens de statistieken slechts 2.8% van de Chinese boeren arm terwijl er in de VS 15% armen zijn. De nieuwe armoedegrens geeft meer mensen recht op bijstand. Vorige maand gaf de regbering ook al een witboek uit over armoede en armoedebestrijding.

De volledige tekst in het Engels van het witboek over armoedebestrijding vind je hier.

foto door dorpsactivist afgestaan aan Reuters

Afgestudeerden met een universitair diploma wordt gevraagd om een loopbaan als functionaris aan te nemen op het platteland. Van de nieuwe, academisch geschoolde ambtenaren verwacht de CPC dat ze de lokale bevolking respecteren en vertrouwen. Ze moeten ook leren van die mensen en van die ambtenaren in functie die hun werk goed doen en het vertrouwen van de bevolking genieten. Dit ‘strategisch project’, in de woorden van een kaderlid van de organisatieafdeling van de CPC, is een van de initiatieven om de ontwikkeling van het platteland te versterken en daarbij de verhouding tussen de overheid, de CPC enerzijds en de bevolking anderzijds te verbeteren. Ter gelegenheid van de aanstelling van 96 nieuwe dorpsleiders werd het officieel aangekondigd.

De CPC heeft rond de 600.000 basisorganisaties verspreid over alle plattelandsgebieden. Een van hun taken is het om geschikte kandidaten te zoeken voor verkiezingen van de dorpsraden als de bevolking vindt dat overheden moeten worden vervangen die hun taak niet ter harte nemen. Ze moeten voeling hebben met de mensen, zorgen voor groei van de plaatselijke economie en ervoor zorgen dat het beleid rechtvaardig is. Ook een goede opleiding zou die houdingen in de hand kunnen werken. Geschillen over onteigeningen en landeigendom vormen nog steeds een belangrijke bron van onrust. Eerder deze week was er bijvoorbeeld een actie in Lufeng, provincie Yunnan (zuiden van China). Een groot aantal dorpsbewoners en boeren (westerse bronnen spreken van 4000) hebben de regeringskantoren vreedzaam omsingeld uit protest tegen het uitblijven van een bevredigende regeling voor de – in hun ogen – oneerlijke transacties van land. Sommige van die geschillen dateren al van 1998. De incidenten die eerst vooral in de welvarende streken van het zuiden en het oosten voorkwamen, worden nu, volgens een Xinhua rapport, ook talrijker in het westen. Daar geven analisten tegengestelde verklaringen voor. Er is de regeringsvriendelijke interpretatie: ‘naarmate de bevolking daar, dank zij de campagne van de centrale regering en de investeringen van de ondernemers die erop inspelen, welvarender wordt neemt ook de mondigheid toe’. Daar staat een meer kritische uitleg tegenover: ‘de overheid houdt nog steeds vast aan een antagonistisch ontwikkelingsmodel en legt dat op aan de achtergebleven regio’s in het Westen. Dan neemt ook daar de weerstand toe van de diegenen die het kind van de rekening zijn’.

Blijkbaar is Beijing van plan om de ‘harmonisering’ van het sociaal overleg ook te zoeken in een verbetering van de opleidingen. De versterking van het onderwijs op het platteland zelf moet komen van de klassieke middelen zoals investeringen, maar ook van inspanningen om meer jongeren uit die streken zelf te laten studeren aan de universiteiten. Het Nationaal Instituut voor Onderwijskundig Onderzoek heeft daarvoor de deskundigheid ingeroepen van de Universiteit van Bristol (VK). Daar hebben Britse onderwijskundigen een nieuw evaluatiesysteem ontworpen dat leerlingen uit achterstandssituaties, in het bijzonder uit arme landelijke gebieden, meer kansen geeft om tot een universiteit te worden toegelaten. Deze zogenaamde ‘value added measures’ kijken niet allen naar de geïsoleerde harde resultaten bij toelatingsexamens, maar houden rekening met de overwonnen achterstanden en de gebleken vooruitgang. De centrale regering roept universiteiten ook op naar wegen te zoeken om de drempel voor de toegang tot hun instituut te verlagen voor jongeren uit plattelandsscholen.

Bronnen: Xinhua, The Guardian, China Daily
zie ook het artikel van de betrokken Britse onderwijsprofessor Sally Thomas  in China Daily http://www.chinadailyapac.com/article/improving-education-quality-rural-areas

In ruil daarvoor zal wel 101.000 km² steppe (meer dan drie maal België) niet meer mogen begraasd worden. In die zone vinden we 79.000 km² ernstig door woestijnvorming bedreigde steppe en 21.000 km² op de woestijn herwonnen  steppe. Verder komen er subsidies voor 359.000 km² steppe (meer dan 10 maal België) die moet verbeterd worden door minder begrazing en het planten van de juiste grassoorten. Alle subsidies worden berekend per km².
Xinjiang heeft in totaal 573,000 km² steppe.

Xinjiang is de regio van de Oeigoeren, maar dat zijn boeren die vooral in de oases leven. In de steppen vinden we Mongolen en Kazakken, en ook groepen Kirgiezen. De problemen met woestijnvorming zijn er te vergelijken met het aangrenzende Mongolië: klimaatopwarming, overbegrazing, teveel nieuwe akkerbouw, mijnontginningen, en de traditionele manier van produceren en leven.

Niet alle experten zijn het eens met dergelijke grootschalige graasverboden; volgens sommigen speelt het grazen een rol in het natuurlijk herstel van de bodem. Dit soort maatregelen vinden we overigens ook op grote schaal terug in Mongolie en op het plateau van Qinghai en Tibet, allen ernstig door woestijnvorming bedreigd. Wat betreft Tibet en de Tibetaanse gebieden in Qinghai worden ze door oppositiegroepen in het buitenland aangeklaagd als een aanslag op de traditionele leefwijze.

Woestijnvorming bedreigt 27% van het Chinese grondgebied en 400 miljoen mensen. Dat zijn de cijfers die vorige vrijdag, de Werelddag ter Bestrijding van Woestijnvorming, naar voor geschoven werden. Dat betekent dus 2,6 miljoen km² (85 maal België) zand- of woestijnoppervlakte. Daarvan kan een half miljoen km² gerecupereerd worden. Gedurende de voorbije vijf jaar is effectief 12.400 km² omgevormd in grassland of bos, nog geen half procent van het bedreigde gebied en een illustratie dat het gevecht tegen woestijnvorming ver van gewonnen is. Een voorbeeld is de toeristische oase Dunhuang (182.000 inwoners)  die van drie zijden belaagd wordt door de voortkruipende woestijn. Ter gelegenheid van de Werelddag gaat in Beijing een conferentie op hoog niveau door, waar afgevaardigden van 13 Afrikaanse landen uitgenodigd zijn.China biedt er  aan de bedreigde Afrikaanse landen zijn technologie en expertise aan.

De media brachten berichten over ceremonies en bezoeken van vooraanstaande politici, gaven toespraken weer en interviewden overlevenden, hulpverleners en zorgverstrekkers. Uit de verhalen bleek dat de meerderheid van de betrokkenen tevreden is over het herstel en de geboekte vooruitgang. Uiteraard zijn er hier en daar klachten over vertragingen in de heropbouw, die ook aan bod kwamen, in buitenlandse media wat meer dan in de Chinese. Ook werd er een museum geopend en een film van Yang Yazhou met als titel De Zon, over het psychologische herstel van de overlevenden, gaat op 13 mei in première. Media in binnen- en buitenland vestigden de aandacht op het verschijnsel dat Beichuan, de stad die het zwaarst werd getroffen, van de nood een deugd heeft gemaakt door er het toerisme rond de overblijfselen van de ramp te ontwikkelen. Volgens de Britse Guardian bracht de krant Southern Metropolis Daily een (intussen geblokkeerde) webpagina met toespelingen op uitspraken van Ai Wei Wei, die een niet aflatende kritiek heeft op de overheid omdat ze functionarissen volgens hem niet heeft gestraft n.a.v. het feit dat zoveel scholieren het slachtoffer waren van de aardbeving.

Wen Jiabao hield een opmerkelijke toespraak in Chengdu, op het Forum over herstel en heropbouw na de aardbeving van Wenchuan. Enkele citaten:  “Al drie jaar lang wegen de gebeurtenissen op mijn hart. Tien keer ben ik terug geweest. Direct na de ramp had ik tegen journalisten gezegd: kom over drie jaar terug en er zal hier een nieuw Wenchuan uit de grond gerezen zijn en de streek is inderdaad, zoals de mensen zeggen, herboren”. … “Niet lang na de aardbeving kregen we een van de ergste financiële crisissen van de laatste honderd jaar over ons heen, laten we dat niet vergeten. Het Centraal Comité en de regering besloten echter biljoenen yuan in de wederopbouw te investeren. Dat geld is goed terechtgekomen en de projecten zijn al voor 95% af. De economie, de sociale voorzieningen, het ecosysteem en het leven in dit gebied zijn zonder twijfel nu al beter dan ze voor de aardbeving waren. Meer dan zes miljoen huizen in de stad en op het platteland zijn gerepareerd, versterkt of heropgebouwd. Ze zijn mooier om te zien, praktisch en er is, vaak voor het eerst, waterleiding en riolering.”
“Scholen en ziekenhuizen zijn nu bestand gemaakt tegen schokken van 8. Openbare voorzieningen behoren hier nu tot de beste van het westelijk landsdeel. Infrastructuur en bedrijven functioneren weer.”… “We zijn tegelijk onmiddellijk begonnen met een andere wederopbouw: de geestelijke. Psychologische revalidatie en zorg voor de mensen heeft grote aandacht gekregen. Ze zijn er geleidelijk aan bovenop gekomen en optimisme, positief denken en zin voor initiatief hebben de overhand gehaald. Dat is het meest waardevolle en het voornaamste”. … “We hebben hier het bewijs van de superioriteit van het socialisme en het is in een notendop de hele traditie van hulp te bieden van overal aan eenieder die het moeilijk heeft.”

Wen wil positieve lessen trekken uit een ervaring die negatief begon. De mensen hun veiligheid en gemoedsrust moeten voor alles gaan, bijvoorbeeld door het veiligheidsprogramma voor alle scholen in het hele land. Door gepland en op een wetenschappelijke manier aan te pakken heeft Sichuan de overstromingen en modderstromen van vorig jaar nu wel doorstaan. De hele natie wil en moet ook meewerken. De partij en de regering moeten geloven in en zich verlaten op de grote massa van de bevolking: zij zijn enthousiast, vindingrijk en vol weerstandsvermogen. Zij zijn de voornaamste kracht geweest bij het herstel en de heropbouw.
De Chinezen moeten de dingen op een wettelijke manier doen en gebruik maken van kennis uit andere landen. Wen wees op dat er nog veel problemen moeten worden opgelost. Hij zei ook dat China zich moet bezinnen op zijn kwetsbaarheid voor natuurrampen, vooral in dit deel van het grondgebied en ook omdat rampen het ecosysteem veranderen en nieuwe rampen kunnen voortbrengen.

Twaalf mei is uitgeroepen tot de “Dag van de Vermindering van Natuurrampen” in China en er waren allerlei initiatieven en forums over het voorkomen en opvangen van dat soort onheil. Zo werd er bijvoorbeeld een kaart gepubliceerd van de risicogebieden, met uitleg over mogelijke preventie en voorzorgen.

Nieuwe, stevige scholen in Sichuan

Bronnen: Xinhua Wang (vertaald door World News Connection NTIS), SCMP, Guardian

Zie ook CNTV ,  gesprek met Oxfam, Dialogue (27 min), Rediscovering China (26 min)

Wen de boer op

In 2008 werd een nationale campagne gestart om de boeren  aan te moedigen in nieuwe appartementsgebouwen te gaan wonen, zodat hun oude huizen kunnen afgebroken worden en er meer landbouwgrond vrijkomt. In dertig jaar hervormingen is immers 200.000 km² (zes maal België) landbouwgrond verloren gegaan aan industrie, infrastructuur en urbanisatie.  Men was verplicht het absoluut te bewaren minimum aan landbouwgrond terug te brengen van 1.4 miljoen km² tot 1.2 miljoen km² en zelfs dat is onhoudbaar indien alle locale besturen hun huidige plannen volledig gaan uitvoeren. Vandaar het idee om grond terug te winnen door de boeren samen te huisvesten in woningblokken.

Een nieuwe rondzendbrief van de centrale regering waarschuwt nu dat deze campagne niet mag gebruikt worden als voorwendsel om de boeren hun land af te pakken en hun huizen gedwongen te onteigenen en af te breken. Sommige lokale besturen verkopen immers zoveel mogelijk grond aan vastgoedpromotoren –een winstgevende bezigheid voor het lokale bestuur dat daarmee zijn budget in evenwicht kan brengen- en compenseren die verloren landbouwgrond dan gedeeltelijk door grond waarop de boerenhuizen staan te onteigenen. Deze locale besturen maken zo gebruik van een achterpoortje in de wet. De rondzendbrief van de regering benadrukt nu dat het doel van de campagne is om meer grond voor graanproductie vrij te maken en dat alles op vrijwillige basis moet gebeuren. Boeren mogen nooit gedwongen worden grond of huizen af te staan. En de winst die men op de grondverkoop maakt moet gebruikt worden om het platteland te ontwikkelen.

Dit werd door de eerste minister maandag nog eens extra in de verf gezet tijdens zijn driedaags bezoek aan enkele arme bergdorpen in de prefectuur Luliang van de provincie Shanxi, ter gelegenheid van de vrije dagen voor het Qingming festival, het Chinese Allerzielen. Het recht op land is de ‘fundamentele sociale zekerheid’ van de boer, verklaarde hij. De lokale besturen moeten vooral meer inspanningen doen om de irrigatiesystemen te verbeteren en de armoede uit te roeien.

Nogal wat experten vinden dat meer toezicht van de centrale regering op de onteigeningspolitiek van de lokale besturen noodzakelijk is.

Algen opruimen in Chaohu meer

In het nieuwe vijfjarenprogramma worden voor het eerst normen tegen de vervuiling van het platteland opgenomen. Het traditionele plaatje van de vervuilde industriestad en het idyllische platteland bleek volgens de eerste nationale vervuilingsmap in 2007  immers niet meer te kloppen: vandaag vervuilt het platteland meer dan de stad.  Dit verklaart waarom het leefmilieu van China verder achteruitgaat terwijl het vorig vijfjarenplan toch een groot succes was qua milieubescherming door het terugdringen van een aantal belangrijke vervuilende stoffen: het plan betrof alleen de stedelijke vervuiling!
Verstedelijking en industrialisering van het platteland eisen een zware tol van de plattelandsbewoners en via  vervuiling van de voedselketen ook van de steden.  De meeste van China’s 600.000 dorpen kunnen nog geen beroep doen op  installaties voor het behandelen van vervuild huishoudelijk water of huishoudelijk afval waarvan de hoeveelheden schrikbarend toenemen. Ongeveer 65% van de 47 miljoen ton kunstmest en pesticides die jaarlijks over het land verspreid worden, worden weggeregend en komen terecht in rivieren, meren of het grondwater.  Ook  de toenemende veestapel zorgt voor een mestoverschot waarvan slechts 20% verwerkt wordt.
43.7% van de COD, 57.2% van de stikstof en 67.3% van de fosfor, allen maatstaven voor watervervuiling, komen van het platteland.
Ook industriële vervuiling door illegale fabriekjes  is een ernstig probleem geworden dat in sommige gevallen (loodvergiftiging!) levensbedreigend is en tot onlusten leidt. 70-80% van alle klachten over leefmilieu komen van het platteland.

De centrale regering zal in 2011-2 bijna 10 miljard yuan besteden aan het leefmilieu op het platteland. Doch de vice-minister van Leefmilieu schat dat minstens 100 miljard nodig is om de zowat 200.000 zwarte punten schoon te maken.  Met die budgeteen zal men het grondwater beschermen, waterzuiveringsstations en afvalverwerkingsinstallaties bouwen. Het centraliseren van de veeteelt in grote  boerderijen is ook een optie. Verder krijgt het ministerie van Leefmilieu meer medewerkers op lokaal niveau.  (China Daily)

De toenemende vervuiling van het platteland verklaart waarom het leefmilieu van China verder achteruitgaat terwijl het vorig vijfjarenplan toch een groot succes was in het terugdringen van een aantal belangrijke vervuilende stoffen: het plan betrof alleen de stedelijke vervuiling!

.

Premier Wen Jiabao stelde in zijn toespraak dat het waarborgen van de voedselvoorziening altijd een taak van primordiaal belang blijft. 966 miljard uit het budget van 2011 gaat naar landbouw. Volgens Dr Hu Biliang van het “Onderzoekscentrum voor Landbouwonderzoek” ligt de reden hiervoor bij stijgende voedselprijzen op de internationale markt waardoor de binnenlandse markt meer onder druk staat. Hoewel het inkomen van de boeren de afgelopen 5 jaren met 8,9 % per jaar is gestegen, blijft de modernisering van de landbouw achter op de snelle industrialisering en verstedelijking.

Volgens Volkscongresafgevaardigde Cui Fuhua stegen de regeringsinvesteringen in de landbouw wel met 23 % per jaar, maar is het probleem dat de prijzen voor de landbouwproducten te laag liggen, terwijl de kost van de landbouwbenodigheden (zaden, kunstmest..) te hoog is. Volgens Prof Li Guoxiang is de water-infrastructuur verouderd en de sector van de zaden productie niet genoeg ontwikkeld. Vorig jaar werd maar de helft van het water dat voor landbouwirrigatie bestemd was, effectief gebruikt.

Betere watertechnieken in vooruitzicht

Nochtans moet gedurende de komende vijf jaar jaarlijks 3 miljoen ton graan extra worden voortgebracht, 800.000 ton spijsolie en 1 miljoen ton bijkomend vlees. Zoals bekend is landbouw sterk afhankelijk van het weer en China werd de laatste jaren niet gespaard van droogte die de kritiek op het verouderde irrigatiesysteem deed aanzwellen. Daarop beloofde de regering om gedurende de komende 10 jaar 4000 miljard yuan uit te trekken om de rurale water-infrastructuur terug efficiënt te maken. Een probleem is ook dat de landbouwperceeltjes te klein zijn: de migranten uit de landelijke gebieden die naar de steden trekken, behouden bijvoorbeeld hun stukje grond als vorm van sociale zekerheid.

Bron SCMP

Kleinschalige irrigatiewerken

Zowel droogte als overstroming worden erger. 2010 was het slechtste jaar sinds 1998.Dit heeft niet alleen te maken met de klimaatswijziging maar ook met het gebrek aan onderhoud van de irrigatiesystemen die meestal van de jaren 60 dateren

Indien het inkomen van bouwgrondverkoop in 2011 op hetzelfde –hoge- niveau als 2010 zou blijven, dan komt hierdoor voor waterhuishouding een jaarlijkse pot van 270 miljard yuan beschikbaar. Dat is tien keer meer dan nu aan de sector besteed wordt. 

Bedoeling is vooral dijkjes en irrigatiekanaaltjes die verwaarloosd zijn, een onderhoudsbeurt te geven. Irrigatiesystemen werken officieel voor 46% maar experten vinden dit te hoog geschat en spreken over 30%. Tot nog toe werden vooral fondsen besteed aan grote reservoirs, terwijl de laatste kilometer van het verdeelsysteem stiefmoederlijk behandeld werd. 

Sommige experts vrezen dat de locale besturen met allerlei trukken het geld voor iets anders zullen proberen besteden, bvb aan voertuigen of opleiding. Perverser is het idee om kanaaltjes en vijvertjes aan te leggen op grond die voor luxewoningen verkocht wordt. 

Verder zijn er ook mogelijke bevoegdheidsproblemen tussen de ministeries van Landbouw, Waterhuishouding en Bosbouw. Zo zouden er meningsverschillen zijn over het gebruik van dure Israelische druppelirrigatiesystemen, of het verder steunen op een eigen goedkoop ontwerp.

Bron: SCMP

De politiek van de regering is dat China voor 95% van zijn eigen bevoorrading moet instaan, en dat met slechts 7% van de beschikbare landbouwgronden in de wereld. Doch zelfs die 5% import betekent enkele tientallen miljoenen tonnen: die kwamen in 2010 voor 97% uit de USA; Australië zou graag meer leveren en ook Argentinië staat aan de deur te drummen ( de voedselimporten uit Afrika waar zoveel om te doen is in derdewereldmiddens zijn marginaal).

Ondanks de goede resultaten klinkt hier en daar bezorgdheid.  De graanconsumptie stijgt nog, ook indirect door een hogere vleesconsumptie. Wanneer de graanproductie door een tegenspoed sterk zou dalen of zich zoals vroeg of laat verwacht op het huidige niveau zou stabiliseren (in het noorden wordt het watertekort al nijpender), dan wordt het moeilijk om de 95% zelfvoorziening aan te houden. En de gevolgen daarvan voor de relatief beperkte wereldvoedselmarkt zouden meteen dramatisch zijn.