Harbin december 2007: extreme smog

Het aantal dagen met aanvaardbare luchtkwaliteit in 113 grote steden daalde met 0,3 % tegenover vorig jaar. Ook de hoeveelheid fijne stofdeeltjes stegen. Grote boosdoenenrs zijn het snel toenemend aantal auto’s, het opstarten van te veel nieuwe bouw- of industrieprojecten, en het hoge aantal zandstormen. Meer dan een kwart van het oppervlaktewater is verontreinigd, zodat het alleen bruikbaar is voor de industrie of als irrigatie; ook dit percentage steeg licht. Stikstof, afkomstig van afvalwater uit landbouw en huishoudelijk afvalwater, is de belangrijkste watervervuiler. Chemische bedrijven en bedrijven die met zware metalen werken, moeten ook nog beter gecontroleerd worden. Van de 443 belangrijkste steden hadden er 189 te maken zure  regen. In 8 regio’s viel zelfs niets anders dan zure regen.

Het Ministerie van Milieu maakte bekend dat zes energiebedrijven en een chemisch bedrijf zullen bestraft worden wegens het niet normaal  functioneren van hun verplichte ontzwavelingsinstallaties of wegens vervalste uitstootcijfers. Het gaat om bedrijven uit Guangxi, Sichuan en Shanxi. In twee  steden in Heilongjiang en Zhejiang wordt een milieuvergunning geweigerd voor nieuwe projecten die te veel zwavel uitstoten en het water dreigen te vervuilen. Tien bedrijven kregen een uiterste datum opgelegd om hun uitstoot binnen  de norm te brengen.

In 2009 steeg de  waterzuiveringscapaciteit van de steden met 13,3 miljard m³, terwijl de capaciteit van steenkoolcentrales met ontzwavelingsinstallaties steeg met 102 Gigawatt. Zwavelemissies en watervervuiling daalden in 2009 met 3,27 en 4,6 %.

Bron: China Daily, Xinhuanet

Zie ook discussieuitzending Dialogue

Korte metten met energieverslinder in Chengdu

Bijna halfweg het laatste jaar zit men maar aan 14%. Kan China in goed zes maanden nog een daling van 6% realiseren?

De minister van Industrie en Informatie, Li Yizhong heeft onlangs verklaard dat de regering met ijzeren hand zal optreden om het streefdoel te halen. Tegen einde juni moeten alle provincies een lijst opstellen van bedrijven die hun doelstellingen niet halen, en die zal einde juli gepubliceerd worden. Wie in de loop van september nog niet goed werkt, wordt gewoon gesloten.

Doordat China snel uit de recessie kwam, is het nationale energieverbruik sinds het derde trimester van 2009 weer beginnen stijgen. Om dat af te remmen wordt de elektriciteitsprijs voor de industrie verhoogd en zullen siommige projecten opgeschort worden.

Zhang Lijun, vice-minister van Leefmilieu toonde zich minder optimistisch, niet allen wat  energieintensiteit betreft, maar ook voor de uitstoot van zwaveldioxide. Voor SO2 was  het objectief een vermindering van 10% in vijf jaar. Vorig jaar zat men al aan min 13%. Maar in het eerste trimester van 2010 steeg die uitstoot met 1,2% vergeleken met een jaar eerder . De zwaveldioxide in de lucht van de steden daalde na 2005 met 17%, maar stagneert sinds 2008. De inspanningen van lokale besturen voor het behoud van het milieu zijn recentelijk verzwakt, nu  alle aandacht naar economische groei gaat.

Elektrische taxi in Shenzhen

Ze vormen in Shenzhen een 50/50 joint venture om elektrische voertuigen te ontwikkelen. Daimler levert know-how op het gebied van ontwerp en veiligheid, en BYD knowhow van batterijen en elektrische aandrijvingen. Het beginkapitaal is 600 miljoen yuan. De elektrische voertuigen zullen onder een nieuwe merknaam verkocht worden.

BYD, dat pas in 1995 gesticht werd, bouwt al hybride voertuigen sinds 2008. Het probeert dit jaar de eerste voertuigen naar de Verenigde Staten te exporteren. Daimler bracht onlangs een elektrische versie van de Smart uit en overweegt ook enkele elektrische Mercedesmodellen.

De Chinese regering geeft nu al subsidies tot 130.000  yuan aan overheidsinstellingen en taxibedrijven per aangeschaft elektrisch voertuig. In Shenzhen rijden reeds 30 elektrische taxi’s van BYD en tegen einde 2010 zullen dat er 100 zijn. Met een laadbeurt komen ze toe voor 300 km.

Bron: Zacks Equity Research

Een plaatselijke verantwoordelijke verklaarde aan de pers dat het project nog ter studie ligt en dat de bezwaren van de betogers aan het stadsbestuur zouden overgemaakt worden. In een naburig dorp protesteerden nog eens 100 dorpelingen. Dongguan heeft plannen voor vier verbrandingsovens.

Op 28 maart demonstreerden ook al honderden mensen tegen de ovens. Eerder waren er betogingen tegen een oven in het Panyudistrict van Kanton en in 2008-9 nog in 30 andere steden, waaronder Beijing, Shanghai en Nanjing.

In die periode van snelle economische groei steeg de levensverwachting bij mannen met 2,6 jaar en bij vrouwen met 3,0 jaar. Maar anderzijds veroorzaken milieurisico’s jaarlijks 2,4 miljoen voortijdige overlijdens door kanker en allerlei ziekten en letsels. Ook stellen de onderzoekers een verschuiving vast in de risicofactoren vanuit het milieu op de gezondheid.
Grote vooruitgang werd geboekt op het vlak van ‘traditionele’ risicofactoren, zoals vervuild drinkwater. Toegang van de bevolking tot zuiver leidingwater steeg van 30 % in 1985 naar 77 % in 2007. Ondanks de sterke toename van de stedelijke bevolking werd leidingwater zelfs voor 94 % van de stadsbewoners beschikbaar. De zes belangrijkste watergerelateerde infectieziekten daalden de voorbije 20 jaar continu. In 2008 bedroeg het aantal nieuwe gevallen van cholera, dysenterie, tyfus en paratyfus 25 per 100.000 inwoners, met 63 gerapporteerde sterfgevallen. In 1985 was dat nog 319 per 100.000, met 2610 doden. 

Nog een traditioneel risico is de luchtvervuiling binnenshuis, door verwarming met steenkool of hout. Rook in huis kan sterk verminderd worden door de kachel van een schoorsteen te voorzien. In de provincie Yunnan leidde die verbetering tot een halvering van het risico op longkanker en chronische bronchitis (COPD). Ondanks een nationaal programma in de jaren ‘80 met verspreiding van 180 miljoen kwaliteitskachels blijft de aanpak van deze binnenhuisvervuiling een topprioriteit voor de volksgezondheid.  

‘Moderne’ risicofactoren zijn verbonden met industrialisatie en verstedelijking. De voorbije 20 jaar van economische groei waren gekenmerkt door ongereglementeerde en toenemende industriële vervuiling en door overmatig gebruik van meststoffen en pesticiden in de landbouw. Zo is de buitenlucht erg vervuild door het massale gebruik van steenkool in de industrie. Zo’n 70% van de elektriciteitsproductie komt uit steenkoolcentrales, meestal met hoge zwavelconcentraties. Dat veroorzaakt zure regen en zwavelsmog, zoals we die kenden in het begin van de 20^e eeuw in alle grote industriële centra ter wereld, onder meer in de Maasvallei in België. In 2000 veroorzaakte vervuiling van de buitenlucht 470.000 voortijdige overlijdens in China. De economische kost van sterfte en ziekte door vervuilde buitenlucht in een modale Chinese stad bedroeg in 2000 rond de 10 % van het bruto binnenlands product van die stad.

Een groot aantal meren en grote rivieren is ernstig vervuild door de industriële lozing van allerlei chemische stoffen. Slechts de helft van de 200 grootste rivieren en een kwart van de 28 grootste meren kunnen na waterzuivering drinkwater leveren. Meer dan 300 miljoen inwoners gebruiken onzuivere bronnen van drinkwater. Men schat dat 11 % van de gevallen van maagdarmkanker is toe te schrijven aan chemische vervuiling van drinkwater. De ziekten veroorzaakt door bacteriële en industriële vervuiling kosten China 2 % van het nationaal bruto binnenlands product. De watervervuiling is vooral ernstig op het platteland en grote investeringen zijn in zicht: de regering wil in landelijke gebieden 65 % waterzuivering realiseren tegen eind 2010.

 Nieuw opkomende risicofactoren zijn verbonden met de wereldwijde klimaatverandering: minder regen in het al droge noorden en westen, overstromingen in het zuiden, wegsmelten van de gletsjers die een groot deel van het land voorzien van water. Door de opwarming van de aarde neemt het aantal ziektekiemen en hun verspreiding toe en het stimuleert ook de groei van toxische algen.

China erkent de noodzaak om zijn milieu te verbeteren. In het 11^e vijfjarenplan verschuift de ontwikkelingsstrategie van economische ontwikkeling naar aandacht voor het milieubehoud. En de regering herhaalde, tijdens de milieuconferentie van Kopenhagen, zijn engagement om de eigen uitstoot van broeikasgassen te verminderen. China kiest voor een technische benadering om de kwaliteit van het leefmilieu te verbeteren. Voor een schoon en efficiënt transport wordt het grootste netwerk van hogesnelheidstreinen ter wereld ontwikkeld. Ook legt men zeer strenge regelgeving voor allerlei brandstoffen op. Er wordt gewerkt aan een ambitieus programma voor hernieuwbare energie voor minstens 15 % van alle elektriciteit tegen 2020. Een netwerk voor de bewaking van de waterkwaliteit werd in 2007 op poten gezet in 5 provincies en de grote steden Beijing en Shanghai. Het Ministerie van Gezondheid plant de uitbreiding van dit kwaliteitsprogramma op nationaal niveau, wat de veiligheid van het drinkwater snel kan verbeteren. 

De onderzoekers bepleiten een sterker accent op dwingende regelgeving – inclusief zware geldboetes en gerechtelijke straffen- en op objectieve evaluatiesystemen om het succes van specifieke regelgeving na te gaan. Succesvolle maatregelen rond milieurisico’s moeten dienen als basis voor verandering: zo leveren de maatregelen voor een betere luchtkwaliteit tijdens de Olympische Spelen in Beijing sterke en rechtstreekse evidentie van onmiddellijke én lange termijn gezondheidswinst.

 (1) Zhang J, Mauzerall DL, Zhu T, et al. Environmental Health in China: progress towards clean air and safe water. Lancet 2010;375:1110-19.

 Nota:

De auteurs danken ‘The Chinese Medical Board’, een Amerikaanse privéstichting, voor de hulp bij de opmaak van dit artikel. Meer info: www.chinamedicalboard.org

Kinderen onderzocht op lood

Vorig jaar kwamen enkele spectaculaire gevallen met loodvervuiling aan het licht in de provincies Shaanxi, Hunan en Yunnan. Bij die gevallen hadden meer dan 4000 personen een te hoog loodgehalte in het bloed, en 182 personen een te hoog cadmiumgehalte. Cijfers wijzen uit dat elk jaar 900 ton dergelijke metalen in het milieu terechtkomen: het gaat om lood, kwik, chroom en arsenicum.

Onderzoek  bij 9123 ondernemingen die zware metalen uitstoten, wijst uit dat 2183 ervan schadelijk waren voor de omgeving; 231 werden gesloten en 641 gingen tijdelijk dicht. Bij de 1296 onderenemingen met arsenicumuitstoot werden 304 ondernemingen betrapt op onwettelijk handelen; 36 werden gesloten en 248 gingen tijdelijk dicht.

Wetenschappelijk onderzoek heeft ook vastgesteld dat 20 % van ’s lands landbouwoppervlakte vervuild is met zware metalen, wat 10 miljoen ton minder oogst veroorzaakt.  Vorig jaar waren er 10.000 gevallen van milieuverontreiniging en 119 personen werden gestraft. Dit jaar zullen vier betrokken departementen een gezamenlijke strijd voeren tegen de vervuiling met metalen. China zal binnenkort een regelgeving bekendmaken in verband met de recyclage van E-afval.

Nog deze week werd bekend dat gedurende het eerste semester 15 miljard $ zal worden uitgegeven om de waterzuivering te verbeteren.

Lees ook Greenpeace over metaalvervuiling

Ongeoorloofde lozingen foto Greenpeace

Het ministerieel rapport stelde vast dat 2713 van de 7043 onderzochte ondernemingen ofwel het water vervuilden ofwel de lucht. Ook staatsondernemingen behoren tot de vervuilers, zoals de ‘Chifeng Thermoelectricity Plant’, die behoort tot het staatsbedrijf ‘China Power Investment Corp’ en twee keer gediskwalificeerd SO² loste. Daarmee is ‘China Power’ niet aan zijn proefstuk toe, want volgens een pollutieatlas die opgesteld wordt door de bekende ngo van Ma Jun deed de firma ook in 2006 en 2008 illegale lozingen. Ook twee andere groten, ‘China Huaneng’ en ‘China Guodian’, staan op de lijst van vervuilers.

Merkwaardig in het rapport is eveneens dat 47 % van de 1500 onderzochte waterzuiveringsstations schuldig is aan substandaard lozingen. Het blijkt vooral de grote toevoer van industrieel afvalwater te zijn die de faciliteiten amper nog kunnen slikken. Ma suggereert ook sterkere straffen om de vervuilers te dwingen tot de aanschaf van milieuvriendelijker apparatuur. Zo kwam brouwer Carlsberg er in Gansu vanaf met een boete van 10.000 yuan, terwijl een betere installatie 3,9 miljoen yuan kost.

De gigantische zandstormen hebben uiteindelijk 21 provincies getroffen, en verder ook Korea en Japan.Media in Japan en Zuid-Korea wijzen beschuldigend naar de ‘snelle ontbossing’ van Noord China. Chinese experten spreken dat tegen. Volgens hen komt 40% van het zand van over de grens, uit Buiten-Mongolië en Centraal-Azië. De rest komt hoofdzakelijk uit de Gobi-woestijn in China. Maar die neemt niet meer toe. In totaal is ‘slechts’ 100.00 km² woestijn het gevolg van menselijke activiteit en dat deel neemt juist af.

De Chinese experten halen ook het internationaal gerespecteerde IPCC rapport van 2007 aan: dat stelt dat de zandstormen hoofdzakelijk voortkomen uit extreme weersomstandigheden tegevolge van het veranderende klimaat. Ook voor het Chinese standpunt pleit het kersverse FAO rapport over ontbossing : het rapport stelt een wereldwijde vertraging van de ontbossing vast voornamelijk dankzij de aanplant van bomen in China, india en Vietnam.

 De lucht in Peking kleurde zaterdag oranje en er werd luchtalarm vijf afgekondigd, het ernstigste niveau. Inwoners kregen de raad  ramen en deuren dicht te houden en hun mond te bedekken als ze naar buiten gaan. Maandag was het zand nog niet weg toen een nieuwe storm opstak; die kleurde de lucht minder sensationeel en het alarm was ‘slechts’ niveau vier , maar inwoners hadden wel de indruk meer zand in te ademen: er hing anderhalve gram per m³ in de lucht. 

De zandstorm van zaterdag ontstond gedeeltelijk in China zelf, maar die van maandag kwam helemaal van over de Mongoolse grens. Het zand van zaterdag zweefde verder naar Korea en Japan, dat van maandag trok naar Oost- en Zuid-China: het toeristische Hangzhou in het oosten lag onder een laag smog en in de provincie Fujian in het zuiden sprak men van 300 meter zichtbaarheid. Zelfs Hongkong kreeg zijn deel. Van zaterdag op zondag ontwikkelde zich bovendien nog een andere zandstorm boven Noordwest- en West-China; op sommige plaatsen in Xinjiang daalde de zichtbaarheid onder 100 meter. Over een oppervlakte van 2 miljoen km² werden 270 miljoen mensen in 16 provincies getroffen. 

Woestijnen beslaan inmiddels meer dan 1,7 miljoen km², 18-19% van het hele grondgebied. De meeste liggen er al heel lang. De eeuwenlange ontbossing om nieuwe landbouwgrond te winnen, bevorderde echter het oprukken en duurde nog verder tot in de jaren ‘70 van vorige eeuw. Recentelijk werden overbegrazing in Mongolië en Tibet, stadsuitbreiding en droogte door de opwarming van de aarde de nieuwe boosdoeners. In recente decennia kwam er 80.000 km² woestijn bij (2,5 maal België). 

Intussen zit China door herbebossing opnieuw aan 20% bedekking van het grondgebied. De centrale overheid heeft reeds 700 miljoen euro besteed aan de bescherming van de graslanden in Binnen-Mongolië. In de jaren ‘50-’60 werd reeds aan bestrijding van woestijnvorming door herbebossing gedaan. Vanaf 1978 is begonnen met de aanleg van de drie grote noordelijke shelterbossen; 530.000 km² bossen is al aangeplant.  Er zijn successen geboekt aan de rand van de Ordoswoestijn tussen Shaanxi en Binnen-Mongolië en het loessplateau ziet er ook al veel groener uit, maar men zal nog tientallen jaren verder moeten werken. Alhoewel het aantal zandstormen in heel China toegenomen  is tot ongeveer twee dozijn, blijkt de situatie in de regio Beijing  sinds de jaren ‘60 drastisch verbeterd; zo waren er in de jaren ‘60 ongeveer 25 stoffige dagen per jaar, in 2009 nog slechts 2. 

Bestrijding olielek

Gewezen viceminister Wang Yuqing, die verantwoordelijk was voor het overzicht, bevestigt dat de vervuiling door zwaveloxide en de bijhorende zure regen aan de beterhand zijn, evenals de vervuiling van waterlopen, uitgedrukt in COD (chemical oxygen demand; zuurstofgehalte in het water). Maar hij is minder optimistisch over sommige vormen van vervuiling die nog niet in het overzicht opgenomen zijn.

Milieuactivisten wijzen erop dat de CO2-uitstoot pas rond 2030 zal pieken; die is wel verantwoordelijk voor klimaatswijziging, maar is strikt genomen geen vervuiler. Verder is niet duidelijk of het overzicht rekening houdt met het grootschalige vervalsen van de statistieken door vervuilende firma’s.

Aan het opmaken van het overzicht, gebaseerd op de data van 2007, werkten 570.000 mensen mee. Er was een budget van 70 miljoen euro voorzien. De meest vervuilde streken blijken de rijke kustzones te zijn. Sensationeel zijn de resultaten voor  watervervuiling: De watervervuiling is twee keer erger dan gedacht; dit doordat men voordien geen rekening hield met de landbouw, die de grootste bron van watervervuiling blijkt te zijn.

Bedoeling is dit overzicht nu te gaan gebruiken om gericht acties te kunnen voeren tegen de grootste vervuilers. Er zou onder meer aan milieubelastingen gedacht worden.

Bron: Financial Times

Het totale kostenplaatje bedraagt 420 miljoen dollar. De investering ligt hoger dan voor een klassieke centrale, maar toch zou dit op termijn de goedkoopste manier kunnen worden om de CO2-uitstoot te beperken. De uitstoot zou 90% lager liggen dan bij klassieke steenkoolcentrales.

lees meer: diverse links naar rapporten over de strijd tegen de klimaatsverandering