Vanaf 1 januari geldt in China in navolging van de uitvoer van aardmetalen ook een vergunningenstelsel voor de zilverexport. De wereldjaarproductie qua zilver kent voor het vijfde jaar op rij een tekort in vergelijking met het verbruik en de voorraden in de belangrijkste opslagplaatsen raken uitgeput. Vraag is wat dit betekent voor Europa’s groene transitie die jaarlijks 4000 ton uit China invoerde.
De cijfers zijn duidelijk. De totale wereld zilverproductie bedroeg in 2024 circa 820 miljoen troy ounce (ongeveer 25.500 kg). Zonnepanelen gebruikten 200 miljoen ounces, elektro 300 miljoen; juwelen 200 miljoen en investeerders vroegen er 250 miljoen. Sinds 2020 is er echter een jaarlijks zilvertekort met tussen 118 en 160 miljoen ounces in 2024/2025.
Verwacht wordt dat dit tekort nog zal toenemen. Er zijn geen nieuwe mijnen gepland tot 2030 met uitzondering van een open mijn door Silver Tiger in Mexico die milieuvergunningen kreeg. De vraag zal daarentegen nog groeien. Nieuwe meer performante technologieën zowel bij zonnepanelen, EVs als bij batterijen vereisen meer zilver. Er is in de VS ook nog nauwelijks voorraad voor zilver in de raketten die afgevuurd worden in Israël en Oekraïne want deze bevatten ook aardige hoeveelheid. Tenslotte vereisen de sterk opkomende datacenters eveneens zilver.
De opslagplaatsen van de traditionele edelmetaalbeurzen LBMA in Londen en de COMEX in New York zijn praktisch leeg of dreigen dit te worden. Toen Apple recent vaststelde dat voor de nieuwe ‘revolutionaire’ iPhone 17 er onvoldoende zilver beschikbaar was, is de Aankoopafdeling tijdens de nacht van 24 december op meerdere Zurich opslagplaatsen alle beschikbaar zilver gaan opkopen en nog heeft Apple 68.000 ounces tekort om de vooropgestelde doeleinden te bereiken. SAMSUNG vroeg na het bekendmaken van het vergunningenstelsel door China aan de COMEX (Commodities Exchange) te New York 50 miljoen ounces voor K1 en K2 productie: ze kregen er 5,2 miljoen want de COMEX heeft zelf maar 47 miljoen ounces totaal beschikbaar.
China
Toen duidelijk werd dat China zo zelf zonder het edelmetaal dreigde komen te zitten, hebben de Chinese autoriteiten eind oktober een reglement uitgevaardigd dat vanaf 1 januari de uitvoerders verplicht een vergunning aan te vragen voor zilveruitvoer. Bovendien moeten de aanvragers minstens 80 ton productie hebben en 30 miljoen op de bankrekening staan. Zo komen de kleine uitvoerders niet in aanmerking. Duidelijk is dat China zijn zilver bij voorkeur aanwendt voor de eigen fabricage van zonnepanelen, EVs/slimme wagens en batterijen. Daarnaast is het edelmetaal ook nodig voor de groene zijderoutes die met de groene transformatie eveneens meer zonnepanelen, windmolens en batterijen zullen nodig hebben, dus meer zilver.
China haalt als ’s werelds derde producent zelf jaarlijks 3500 ton zilver naar boven, maar verbruikt er jaarlijks 8.567 ton industrieel zodat de andere helft moet ingevoerd. Het land raffineert echter met 600 tot 700 miljoen ounces 70% van het wereldwijd zilver: het in Mexico bovengehaald zilver wordt zo in China tot 99% zuiverheid geraffineerd. Van die 700 miljoen ounces was ongeveer de helft voor het buitenland bestemd.
Groene omvorming
Grote vraag is wat de invloed van de exportcontrole zal zijn op Europa dat een groene omvorming wil realiseren maar daarvoor sterk afhankelijk is van China. De EU is met jaarlijks meer dan 4000 ton zilverinvoer uit China diens grootste invoerder. China heeft bij de laatste topontmoeting in juli de EU beloofd om niet moeilijk te doen qua zeldzame aardmetalen, maar zal dit ook gelden bij zilver als China er nauwelijks genoeg heeft voor zichzelf en de zijderoutes?
Merkwaardig is dat recentelijk bekend werd dat JPMorgan die jarenlang de zilverprijs naar beneden manipuleerde, haar strategie heeft omgekeerd en edelmetalen is beginnen opslaan. Zo zou de bank nu over 750 miljoen miljoen ounces in haar opslagplaatsen hebben of zowat 65% van de jaarlijkse zilverproductie. Duidelijk is dat het daarmee veel meer voorraad heeft dan de traditionele opslagplaatsen in Londen (LBMA) en New York (COMEX). Het lijdt geen twijfel dat JPMorgan deze sterke positie zal gebruiken om een hoge prijs te vragen als Tesla, Apple, First Solar en het Pentagon komen aankloppen om hun productie of raketten veilig te stellen.
West-oost
De bank verplaatste overigens recentelijk haar edelmetalendesk naar Singapore. Teken aan de wand? Zeker is dat de goudprijs in Shanghai de vorige dagen hoger lag dan in London/New York. Hoewel het voorbarig is van een ontkoppeling van oost en west te spreken, menen kenners dat de leveranciersketen van edelmetalen zich verplaatst naar het oosten. Feit is dat de westerse LBMA-en Comex invloed aan het inboeten zijn. Het is nu uitkijken hoe de markten heropenen. Investeringsmanagers blikken met het nieuwe jaar terug op het voorbije jaar en zullen bemerken dat zilver een van de best presterende assets was. Ze zullen dit jaar de trein niet meer willen missen. Maar de industriëlen zullen zeker hun deel opeisen want anders dregt hun productie in het gedrang te komen. Het touwtrekken om het schaarser wordende zilver dreigt bewogen te worden.
