Om Trumps Tiktok-verbod in de VS te omzeilen, heeft Bytedance de helft van zijn Amerikaanse activa verkocht aan een Amerikaanse investeringsgroep, waarbij Bytedance en zijn geallieerden de andere helft behouden. Oracle zal waken over de privacy, moderatie en de heropbouw van de algoritmen. De vraag blijft wat de verhouding zal zijn tussen de bestaande Bytedance-algoritmen en het op basis van VS-gegevens opgebouwd nieuw systeem.
TTikTok-CEO Chew Shou Zi liet donderdag aan zijn medewerkers weten dat het bedrijf een bindende deal heeft gesloten om zijn Amerikaanse tak te verkopen aan een joint venture, die onder controle staat van een consortium van Amerikaanse investeerders. De deal, gesteund door de Amerikaanse president Trump, voorkomt een dreigend nationaal verbod en verzekert de toekomst van het platform voor zijn 170 miljoen Amerikaanse gebruikers. De nieuwe entiteit, TikTok USDS Joint Venture LLC, zal op 22 januari 2026 van start gaan. De overeenkomst herstructureert TikTok zodat het voldoet aan de Amerikaanse nationale veiligheidsregels inzake gegevens, privacy en buitenlandse invloed. ‘De Amerikaanse joint venture zal verantwoordelijk zijn voor de bescherming van Amerikaanse gegevens, algoritmebeveiliging, inhoudsmoderatie en softwareborging’, aldus Chew in een interne memo, ingezien door de South China Morning Post.
‘Deze zal ook het exclusieve recht en de bevoegdheid hebben om te garanderen dat de inhoud, software en gegevens voor Amerikaanse gebruikers veilig zijn.’ Chew voegde eraan toe dat Oracle als ‘betrouwbare beveiligingspartner verantwoordelijk is voor het controleren en valideren van de naleving van de overeengekomen nationale veiligheidsvoorwaarden’. Volgens de nieuwe regeling krijgt een consortium van Amerikaanse en geallieerde investeerders, waaronder Oracle, Silver Lake en het in Abu Dhabi gevestigde MGX, 50% van de Amerikaanse entiteit in handen, waarbij elk 15% bezit. Gelieerde ondernemingen aan ByteDance-investeerders zullen 30,1 % bezitten, terwijl ByteDance zelf 19,9% behoudt.
Volgens de door Washington voorgestelde deal zal ByteDance zijn AI-aanbevelingstechnologie in licentie geven aan de nieuw opgerichte Amerikaanse TikTok-entiteit, die het bestaande algoritme zal gebruiken om een nieuw systeem te trainen, dat Oracle zal beveiligen. In de memo gaf Chew aan dat de Amerikaanse onderneming zou toezien op de veiligheid van het algoritme door ‘het te trainen met gegevens van Amerikaanse gebruikers, zodat de inhoud beschermd blijft tegen manipulatie van buitenaf’.
Toch bedenkingen
Rush Doshi van de denktank Council on Foreign Relations in New York vraagt zich nog steeds af wie uiteindelijk de controle heeft over het algoritme. ‘Ze zeggen dat het getraind zal worden op Amerikaanse gegevens. Maar is het algoritme verkocht, in licentie gegeven of blijft het eigendom van en onder beheer van Beijing, terwijl Oracle alleen maar toezicht houdt?’, vroeg hij op sociale media. Ryan Monarch van de Syracuse University in New York denkt dat het algoritme van de Amerikaanse versie van TikTok ‘waarschijnlijk niet wezenlijk zal veranderen ten opzichte van het succesvolle bedrijfsmodel, zelfs niet met de nieuwe joint venture’.
In 2024 keurde het Amerikaanse Congres een landelijk verbod op TikTok goed, tenzij ByteDance zijn meerderheidsbelang vóór 19 januari 2025 zou verkopen. De wet inzake verkoop of verbod, ondertekend door de toenmalige president Joe Biden, stond een eenmalige verlenging van 90 dagen toe van de oorspronkelijke sluitingsdatum, mits er ‘aanzienlijke’ vooruitgang in de richting van verkoop zichtbaar was. Maar Trump heeft de deadline sindsdien al vijf keer verlengd, voor het laatst tot 23 januari. Volgens de Chinese exportregels is voor de uitvoer van technologieën die TikTok gebruikt, zoals het aanbevelingsalgoritme, de goedkeuring van Beijing vereist.
TikTok heeft, samen met voorstanders van vrijheid van meningsuiting en enkele Amerikaanse wetgevers, betoogd dat een verbod de toegang van Amerikanen tot buitenlandse media onrechtmatig zou inperken en in strijd zou zijn met het Eerste Amendement. Sommige Amerikaanse wetgevers hebben ook gewezen op het gebrek aan bewijs dat Beijing de inhoud van het platform heeft gemanipuleerd. Deskundigen zullen tevens nauwlettend in de gaten houden hoe de gelicentieerde versie van het Tiktok-algoritme zelfstandig zal functioneren, los van de ingenieurs van ByteDance in Beijing. Critici, waaronder enkele wetgevers, waarschuwen dat een overeenkomst met China de controle over de app niet op zinvolle wijze zou beperken.
Normaal gezien zou de Chinese uitvoervergunning voor de algoritmetechnologie geen probleem mogen opleveren, gezien de goede verstandhouding tussen Trump en Xi tijdens hun recente ontmoeting in Busan. De regering Trump heeft enkele dagen geleden echter de Chinese rode lijn overschreden door Taiwan voor 11 miljard dollar aan wapens te leveren. Volgens Shi Yinhong, professor internationale betrekkingen aan de Renmin-universiteit, is goedkeuring allerminst vanzelfsprekend na de enorme wapenverkoop van Washington aan Taiwan, een verkoop die door Beijing scherp is veroordeeld.
Bron: SCMP
