De jaarlijkse veiligheidsconferentie te München was grotendeels gewijd aan hoe het nu verder moet nadat de slopershamer het voorbije jaar de internationale verhoudingen heeft neergehaald. BuZa minister Wang Yi benadrukte zowel in zijn toespraak als in de ontmoeting met zijn Amerikaanse collega Rubio het belang van goede betrekkingen tussen de VS en China. Minder opgemerkt maar niet minder opmerkenswaardig was de eerste trilaterale ontmoeting tussen de ministers van Duitsland, Frankrijk en China.
In zijn rapport aan de Münchense Veiligheidsconferentie schreef voorzitter Wolfgang Ischinger dat de wereld een periode binnentrad van slopershamer-politiek. De conferentie probeerde hierop een antwoord te vinden. De Chinese minister van Buitenlandse Zaken Wang Yi verklaarde de conferentie dat China en de VS goed met elkaar kunnen opschieten, maar dat het uiteindelijk aan de VS is om te bepalen of dit bereikt kan worden. China zoekt naar de juiste manier om de twee grote landen via dialoog en overleg goed met elkaar te laten samenwerken, maar of we dat doel kunnen bereiken, hangt uiteindelijk af van de VS, aldus Wang.. Hij had de indruk dat sommigen proberen Taiwan van China af te splitsen en over de rode lijnen van China heen te stappen, wat China en de Verenigde Staten zeer waarschijnlijk naar een conflict zou duwen.
Wang verklaarde dat er twee vooruitzichten zijn voor de bilaterale betrekkingen tussen China en de VS. Het ene is dat de VS China redelijk en objectief begrijpen en een positief en pragmatisch beleid ten aanzien van China voeren, ‘zodat onze twee partijen samen in dezelfde richting werken en onze belangen uitbreiden, wat tot samenwerking zal leiden’, aldus Wang. Hij zei dat het andere vooruitzicht was dat de VS zich van China zouden willen loskoppelen, de toeleveringsketens zouden verbreken en zich op een emotionele, impulsieve manier tegen China zouden verzetten. President Xi en president Trump zullen naar verwachting in april een topontmoeting houden op het Chinese vasteland, waarbij de in oktober bereikte handelswapenstilstand naar verwachting met maximaal een jaar zal worden verlengd, terwijl er ook besprekingen over Taiwan tussen de twee landen worden verwacht.
In zijn toespraak op zaterdag hekelde Wang de Japanse premier Takaichi voor haar opmerkingen vorig jaar dat een noodsituatie in Taiwan een noodsituatie voor Japan zou betekenen. Dit is de eerste keer in 80 jaar dat een Japanse premier dergelijke woorden heeft uitgesproken en het is een directe schending van de territoriale soevereiniteit van China en een directe uitdaging van het feit dat Taiwan is teruggegeven aan China. Het is een volledige schending van de toezeggingen van Japan aan China, aldus Wang, die eraan toevoegde dat China het standpunt van Japan ‘op geen enkele manier’ kan accepteren. Wang zei dat Japan nog steeds eer betoont aan oorlogsmisdadigers en vergeleek dit met Duitsland, dat grondig afrekent met de misdaden van de nazi’s. ‘Dit betekent dus dat Japan nog steeds ambities heeft om Taiwan binnen te vallen en te koloniseren en dat de geest van het militarisme nog steeds rondwaart in het land’, vond hij.
Wang riep ook op tot hervorming van het mondiale bestuur te midden van internationale onrust. China is al lang voorstander van multilateralisme en heeft zijn inspanningen opgevoerd om het vacuüm in het mondiale bestuur op te vullen nu Washington zich terugtrekt uit zijn traditionele leidende rol op het wereldtoneel onder het ‘America first’-beleid van Trump…
Wang en Rubio hadden een bilaterale ontmoeting waarover beide partijen het eens waren dat de bijeenkomst ‘positief en constructief’ was. Ze beloofden de consensus van de presidenten na te leven, politieke en diplomatieke kanalen te gebruiken voor coördinatie, interacties op hoog niveau te ondersteunen, de dialoog en samenwerking tussen sectoren te versterken en de gestage ontwikkeling van de betrekkingen tussen China en de VS te bevorderen. De barometer verbetert in het vooruitzicht van Trumps China bezoek in april.
Trilaterale
Beijing heeft de Europese Unie opgeroepen om haar geschillen met China op een gepaste manier te behandelen en de samenwerking te verdiepen om samen mondiale uitdagingen aan te pakken. Topdiplomaat Wang Yi deed deze oproep vrijdag in de marge van de jaarlijkse veiligheidsconferentie in München waar de ministers van Buitenlandse Zaken van Frankrijk en Duitsland een slapend diplomatiek format met China nieuw leven inbliezen. In wat werd omschreven als onderdeel van een grotere inspanning om te voorkomen dat de wereldmachten Europa uit elkaar halen, ontvingen de ministers Jean-Noel Barrot uit Frankrijk en Johann Wadephul uit Duitsland Wang, waarmee ze een configuratie nieuw leven inbliezen die sinds de eerste ambtstermijn van de Franse president Emmanuel Macron niet meer was voorgekomen.
Wang zei dat de bijeenkomst -de eerste trilaterale besprekingen tussen deze ministers ‘zowel een innovatieve stap was in reactie op de veranderende omstandigheden als een belangrijke gelegenheid om strategische communicatie te voeren. Het huidige internationale landschap ondergaat de meest ingrijpende en complexe veranderingen sinds de Tweede Wereldoorlog’, zei Wang tegen zijn Duitse en Franse collega’s. Als belangrijke verantwoordelijke landen en toonaangevende economieën in de wereld dragen de drie landen een grote verantwoordelijkheid voor de wereldvrede en ontwikkeling. Hij riep ook Frankrijk en Duitsland de ‘centrale machten binnen de EU’– op om de Europese Unie te helpen ‘een objectieve en alomvattende perceptie van China te bevorderen en een rationeel en pragmatisch China-beleid te voeren’.
Merz-Macron
De Duitse kanselier Merz vreesde in zijn toespraak dat China met strategisch geduld in de nabije toekomst op militair gebied op gelijke voet kunnen komen te staan met de VS en Merz beschuldigde Beijing van ‘het herdefiniëren van de internationale orde in zijn eigen voordeel. Als er na de val van de Berlijnse Muur een unipolair moment in de geschiedenis is geweest, dan is dat al lang voorbij. De aanspraak van de VS op leiderschap is aangevochten en mogelijk verloren’ In zijn krachtigste uitspraken over de veranderende mondiale situatie tot nu toe zei de Duitse leider die over twee weken naar Peking reist dat de internationale orde ‘niet langer bestaat. Samen zijn we een tijdperk ingegaan dat opnieuw gekenmerkt wordt door macht en grootmachtpolitiek, heel openlijk’, aldus Merz.
Later op de dag verdedigde Macron Europa op gepassioneerde wijze :‘Kijk naar die ongelooflijke ruimte voor het vrije verkeer van goederen en personen, een ruimte van vrijheid, een ruimte van vrede en welvaart. Kijk naar de indicatoren voor levensverwachting, gezondheid, gelijkheid en vrijheid en we geloven nog steeds in de wetenschap in Europa’, aldus Macron. ‘Kijk naar het aantal Nobelprijzen in de EU. Kijk hoe het Europese cohesiebeleid heeft gezorgd voor economische convergentie en hoe onze burgers, hun vrijheden, hun pers, scholen, universiteiten en academische vrijheden worden beschermd. Het is een ruimte, geen dwang, maar samenwerking. We moeten trots zijn op onze Europese prestaties en onze sterke punten kennen.’ Europa moet leren een geopolitieke macht te worden. Dat zat niet in ons DNA, aldus Macron.
Tijdens een paneldiscussie reageerde de topdiplomaat van de Europese Unie Kaja Kallas voorzichtig afwijzend op de bewering van de VS-ambassadeur bij de VN Mike Waltz, dat Trumps ‘vredesraad’ op één lijn ligt met de VN. ‘Wat is het tegenovergestelde van een op regels gebaseerde wereldorde? Tirannie en oorlogen. Dat is duidelijk waar we nu staan’, aldus de voormalige premier van Estland.
Rubio
In tegenstelling met de toespraak vorig jaar van vicepresident Vance die de EU openlijk aanviel, poogde BuZa minister Marco Rubio dit jaar de plooien duidelijk glad te strijken. Het heette nu: ‘Ons lot zal verweven zijn met dat van jullie. Europa is de ‘oudste vriend’ en de ‘gewaardeerde bondgenoot’ van de VS poogde Rubio gerust te stellen en hij voegde eraan toe: ’We willen dat Europa sterk is. Wij vinden dat Europa moet overleven. Want de twee grote oorlogen van de vorige eeuw herinneren ons er voortdurend aan dat ons lot uiteindelijk verweven is en altijd verweven zal blijven met dat van jullie’, zei hij
Wat de betrekkingen met Europa betreft, verklaarde Rubio :‘We streven niet naar scheiding, maar naar het nieuw leven inblazen van een oude vriendschap en het hernieuwen van de grootste beschaving in de geschiedenis van de mensheid’. Rubio zei dat de VS een alliantie wilden die niet toestond dat hun macht werd ‘uitbesteed, beperkt of ondergeschikt gemaakt aan systemen buiten hun controle’. Het einde van de trans-Atlantische alliantie was ‘niet ons doel of onze wens’, stelde hij.
Over de kwestie van de toeleveringsketens ging hij verder :’Samen kunnen we niet alleen de controle over onze eigen industrieën en toeleveringsketens terugkrijgen, maar kunnen we ook bloeien op de gebieden die bepalend zullen zijn voor de 21e eeuw. Wat de Verenigde Naties betreft, zei hij dat deze instelling “nog steeds een enorm potentieel heeft om een instrument voor het goede in de wereld te zijn, maar we kunnen niet negeren dat zij vandaag de dag geen antwoorden heeft op de meest urgente kwesties waar we mee te maken hebben en vrijwel geen rol heeft gespeeld”. “ VS-minister Rubio sloeg vrijdag daarentegen wel een bijeenkomst met Europese leiders af over de oorlog in Oekraïne, waardoor de Europese betrokkenheid bij de vredesbesprekingen verder lijkt te worden gemarginaliseerd. Hoewel Rubio de Europeanen poogde te charmeren, was de boodschap dezelfde als Vance: ‘Indien Europa niet meer bijdraagt tot defensie, dreigt de VS alleen te gaan’. EU topdiplomaat Kaja Kallas reageerde hierop met: ‘Zelfs in de jungle helpen de dieren elkaar bij gevaar’ Aan VS-ambassadeur Walz repliceerde ze ook te kijken naar wat de EU naast de VS bijdraagt tot de VN-begroting. De EU draagt immers meer bij tot de VN dan de VS.
Te midden van het trans-Atlantische zelfonderzoek ontmoette Wang ook collega Andrii Sybiha uit Oekraïne. Sybiha vertelde de Oekraïense tv-zender Novyny Live dat hij Wang had uitgenodigd om Oekraïne te bezoeken. Een groep Chinese veiligheidsdeskundigen zou in april een bezoek brengen aan de Oekraïense hoofdstad. Beijing heeft ook via derde landen stroomgeneratoren en transformatoren gestuurd naar Oekraïne dat te kampen heeft met stroomuitval
Bron SCMP, YouTube, securityconference.org/en/
