Maritieme veiligheid volgens China

Fu Cong, de permanente vertegenwoordiger van China bij de Verenigde Naties, op 7 april 2026 in het VN-hoofdkwartier in New York bij zijn veto in tegen een ontwerpresolutie van de VN-Veiligheidsraad over de Straat van Hormuz. disclaimer foto Xinhua via CGTN

De VN-Veiligheidsraad vergaderde maandag over maritieme veiligheid. Fu Cong nam daar namens China het woord. Hij sprak over de Straat van Hormuz en over onbelemmerde vrijheid van doorvaart. De grote thema’s voor China blijven: de rol van de Verenigde Naties, het internationaal recht en de noodzakelijke samenwerking om vrede te bereiken.

‘De grondoorzaak van de belemmering van de scheepvaart in de Straat van Hormuz zijn de illegale militaire operaties van de VS en Israël tegen Iran’, verklaarde Fu Cong, de permanente vertegenwoordiger van China bij de Verenigde Naties, tijdens een vergadering van de VN-Veiligheidsraad over maritieme veiligheid.

‘Gevaar in Straat van Hormuz komt van VS en Israël’

De VS hebben hun militaire aanwezigheid en gerichte blokkadeacties opgevoerd, zelfs nadat er een tijdelijk staakt-het-vuren was overeengekomen. Dat zijn gevaarlijke en onverantwoordelijke acties’, aldus de Chinese gezant. In zijn toespraak deed Fu vier voorstellen om de maritieme veiligheid te handhaven. Landen moeten streven naar een politieke oplossing voor brandhaarden. Ze moeten voor de internationale rechtsorde opkomen. Het is nodig op een wettelijke wijze de maritieme criminaliteit te bestrijden. De landen moeten het mondiaal bestuur onophoudelijk beter maken.
Betreffende de brandhaarden in het Midden-Oosten benadrukte Fu nogmaals dat de Straat van Hormuz ‘een cruciale internationale doorgang vormt voor de handel in goederen en energie’. De Chinese VN-gezant is van oordeel dat het ‘in het algemeen belang van alle landen is vrede, stabiliteit en onbelemmerde scheepvaart in deze regio te waarborgen’.

Overleg en dialoog nodig

Om de verstoringen van de scheepvaart in de zeestraat fundamenteel aan te pakken is het nodig zo spoedig mogelijk een alomvattend en duurzaam staakt-het-vuren tot stand te brengen. Verder moeten we zorgen voor vrede en stabiliteit in de Golf en de bredere regio van het Midden-Oosten, aldus Fu. 

‘Alleen door meningsverschillen op te lossen via dialoog en overleg om de spanningen in de brandhaarden te verminderen, kan een gezond klimaat voor veilige scheepvaart worden bevorderd’, zei Fu nog. Hij voegde eraan toe dat het misbruik van militaire middelen de risico’s niet fundamenteel kan wegnemen. Integendeel, het zal volgens China, de spanningen en confrontaties verergeren en nog meer ernstige veiligheidscrisissen veroorzaken.

De Chinese gezant verklaarde tevens dat China de bemiddelingsinspanningen van Pakistan en andere landen op prijs stelt. Hij drong er bij de betrokken partijen op aan om geschillen via politieke en diplomatieke middelen op te lossen en zich te verzetten tegen alle handelingen die het staakt-het-vuren ondermijnen en conflicten doen escaleren. Fu bevestigde nogmaals dat China een constructieve rol zal blijven spelen bij het bevorderen van regionale vrede en stabiliteit.

Vrijheid van scheepvaart ‘oprecht’ beschermen

Fu Cong had het ook over de onbelemmerde vrijheid van scheepvaart. ‘Landen moeten die in het internationaal recht verankerde vrijheid te goeder trouw uitoefenen, de soevereiniteit, veiligheid en legitieme rechten en belangen van kuststaten ten volle eerbiedigen, en zorgen voor normale maritieme handel en onbelemmerde scheepvaart’, zei hij. Zonder de VS en een aantal bevriende staten bij naam te noemen leek hij te zinspelen op de provocaties van hun marineschepen in de Stille Oceaan, en vooral de Zuid-Chinese Zee. Zij militariseren die gebieden namelijk onder het mom van vrijheid van scheepvaart.

Sun Lei disclaimer foto China Media Group via GT

In dat verband weerlegde een andere gezant van China bij de VN de beschuldigingen van Japan over de Zuid-Chinese Zee en de Oost-Chinese zee. Tokio zou ‘zich ernstig zorgen maken over de situatie in de Oost- en Zuid-Chinese Zee’. De Japanse vertegenwoordiger herhaalde dat Japan zich verzet tegen elke poging om de status quo rond Taiwan met geweld te wijzigen en de vrijheid van scheepvaart en overvliegen te belemmeren.
Sun Lei, plaatsvervangend permanent vertegenwoordiger van China bij de VN noemde de opmerkingen van de Japanse vertegenwoordiger ‘een volstrekte verdraaiing van de feiten’. Volgens China is de vrijheid van commerciële doorvaart in die zeeën nooit een probleem en plegen de betrokken staten voldoende overleg. Sun beschuldigde Tokio op zijn beurt van provocerend gedrag in de Straat van Taiwan. Immers Japan heeft onlangs schepen van de Zelfverdedigingsmacht door de Straat van Taiwan gestuurd, waarmee het een signaal afgeeft aan de separatistische krachten die streven naar de ‘onafhankelijkheid van Taiwan’.

… en op basis van wetgeving

Fu schetste verder een beeld van een verslechterend maritiem veiligheidslandschap, gekenmerkt door drugshandel, wapensmokkel en mensenhandel. De bestrijding van die misdrijven moet gebeuren in overeenstemming met nationale wetten en internationale normen. ‘Andere staten moeten de exclusieve jurisdictie van vlaggenstaten over hun schepen volledig respecteren’. China vindt verder dat het essentieel is om kuststaten te ondersteunen bij hun economische ontwikkeling en de verbetering van het levensonderhoud van de bevolking, om zo de voedingsbodem voor misdaden en onrust weg te nemen.

VN centraal

De Chinese gezant riep de internationale gemeenschap ook op om de Verenigde Naties te steunen bij het vervullen van een centrale rol, om gestaag vooruitgang te boeken op het gebied van internationale wetgeving en regelgeving, en om op actieve wijze het hoofd te bieden aan nieuwe uitdagingen zoals het behoud van het mariene ecosysteem en de stijging van de zeespiegel. ‘Geïnspireerd door een mentaliteit van openheid, inclusiviteit en win-win-samenwerking moeten landen de maritieme connectiviteit en de ontwikkeling van infrastructuur versterken, en de duurzame ontwikkeling en het rationele gebruik van mariene hulpbronnen bevorderen’, aldus de permanente gezant van China in de VN.

Bronnen: Global Times, China Daily, CGTN, Reuters