De Chinese overheid voert al langere tijd een beleid waarbij rijkere en meer ontwikkelde kustregio’s gebieden met een achterstand helpen zich sneller te ontwikkelen. Dit project wierp vanaf het begin vruchten af. De gehele economie van de armere streken leefde op, de inkomens van de inwoners stegen. Bovendien deden de rijkere regio’s er ook hun voordeel mee. Een recente ontwikkeling is dat de (voorheen) armere streken hun helpers ook kunnen helpen.
Zeeviskwekerij in Ningxia; foto Sohu (disclaimer)
Het programma
Tot nog niet zo lang geleden kende China aanzienlijke verschillen in ontwikkeling tussen de kustprovincies en de meer in het binnenland gelegen regio’s, met name grensstreken met minder gunstige geologische omstandigheden. Een van Deng Xiaopings bekendste uitspraken is dat sommige regio’s eerder rijk konden worden. De onuitgesproken hoop daarbij was dat die eerder rijk geworden streken de anderen zouden helpen hetzelfde niveau te bereiken. Toch nog zo’n twee decennia later besloot de Chinese overheid een concreet beleid uit te rollen, waarbij iedere rijkere, meer ontwikkelde regio een minder ontwikkelde tegenhanger aangewezen kreeg. De werd dan geacht de zelf ontwikkelde middelen in de armere regio to investeren. Dat kon geld zijn, maar zeker ook kennis ontwikkeld aan lokale universiteiten en onderzoeksinstituten. Lokale ondernemers werkten zij aan zij met bestuurders, waarbij de ondernemers gunstige leningen konden krijgen, als zij in de zusterregio zouden investeren.
Ningxia
Ningxia is een kleinere provincie in noordwest China. Het bestaat (bestond) vooral uit kale bergen en woestijnen. Slechts een klein deel van Ningxia was voor landbouw in gebruik. Er bevinden zich resten van een oudere beschaving, maar het was niet makkelijk die tot een toeristische attractie te maken, omdat lokaal toerisme toen nog nauwelijks van de grond was gekomen en het, anders dan bijv. het overbekende Terracotta Leger, veraf gelegen was.
Fujian
Fujian ligt aan de zuidkust van China, tegenover Taiwan. Het is een vruchtbare landbouwregio en daarom een belangrijke producent van levensmiddelen. Fujian is vanouds een regio met veel emigratie naar alle delen van de wereld, met name Zuidoost Azië. De Chinese bevolking in bijv. Indonesië komt grotendeels uit de streek rond de havenstad Xiamen, vroeger beter bekend als Amoy. Veel onderzeese Chinezen dreven handel met hun regio van herkomst. Ook investeerden zij daar in fabrieken of scholen. In het bovengenoemde beleid werden Fujian en Ningxia met elkaar verbonden. Hieronder zal ik twee projecten als voorbeeld noemen.
Zeevissen
Fujian ligt aan zee, dus is de visserij een belangrijke regionale industrie. Daaromheen heeft zich ook een hele ecosysteem van universiteiten en onderzoeksinstituten ontwikkeld om vissen te kweken die beter bestand zijn tegen bepaalde ziekten of om wilde vissen kweekbaar te maken en zo tegen overbevissing te beschermen. Ningxia is een waterarme provincie, dus visserij of viskwekerij was er niet of nauwelijks. Bovendien was het water in veel meren in Ningxia te zout voor vissen, doordat er zout uit de bodem (in de oertijd zeebodem) erin opgelost was. Onderzoekers in Fujian hebben een lokale zeevis zodanig uitgeweekt dat deze in meren van Ningxia kon leven. Dat was een proces van jaren onderzoek, maar het is uiteindelijk geslaagd. Ningxia is nu ook een visregio van betekenis.
Wijn
In het kader van de samenwerking reisde een ondernemer uit Fujian eens door Ningxia om te speuren naar mogelijkheden voor investering. In de streek Helanshan (Helan Berg) ontdekte hij dat de lokale grond, tot dan toe nauwelijks gebruikt, in combinatie met het lokale klimaat uiterst geschikt was voor de wijnbouw. Helanshan ligt ook op de hoogte van wijnstreken als Bordeaux. Hij investeerde miljarden (deels eigen geld deels met een overheidslening) in het aanleggen van de eerste wijndruiven in Ningxia. Dat werd een enorm succes en als snel volgden meer ondernemers. Ningxia staat nu wereldwijd bekend als een veelbelovend opkomend terroir en wijnkenner van over de hele wereld komen daar proeven. Bovendien levert de wijnbouw ook enorm bij aan de vergroening van de voorheen zo dorre provincie Ningxia.
Wederdienst
Inmiddels heeft het proces van hulpverlening een wederkerig karakter gekregen. De streek rond Zhangzhou, niet ver van Xiamen, staat bekend om zijn groene pruimen. De jaarlijkse productie is gigantisch. Lokale ondernemers zijn al enige tijd bezig met het ontwikkelen van producten met een hogere toegevoegde waarde op basis van die pruimen: pruimensap, -jam, enz. Sommige probeerden ook een pruimenwijn te ontwikkelen, maar het verkrijgen van een wijn van goede kwaliteit bleek toch moeilijker dan gedacht. Wijnmakers uit Ningxia kwamen hen echter met hun kennis en ervaring te hulp en zijn nu bezig een acceptabele pruimenwijn te ontwikkelen. Hiermee is de cirkel van onderlinge hulp rond.
Nawoord: overproductie
Dit onderwerp leent zich goed om terug te kijken naar de courante discussies over de vermeende overproductie van China. Voordat de centrale overheid Fujian aan Ningxia verbond, was die laatste vooral een regio die van alles moet importeren. Er was enige landbouw en industrie, maar de meeste goederen kwamen uit andere delen van China. Anders geformuleerd: Ningxia was per saldo een consumerende regio. Tijdens de jaren waarin die samenwerkingsproject liep is dat geleidelijk gewijzigd. Ningxia exporteert nu. Naast wijn, die inmiddels al internationaal interesse wekt, en vis, exporteert de provincie nu jaarlijks aanzienlijke hoeveelheden rund- en schapenvlees (waaronder Halal gecertificeerd vlees voor de export), groeten en fruit. Ningxia is ook internationaal een belangrijke productieregio van gojibessen. En laatste ontwikkeling is dat de samenwerking ook in Fujian tot de ontwikkeling van nieuwe producten leidt. Dit zijn niet direct elektronische auto’s of kwantumcomputers, maar dit voorbeeld geeft wel inzicht in hoe China bezig is nog onontgonnen bronnen aan te boren. Dit zal nog langere tijd doorgaan en China zal steeds meer producten van goede kwaliteit voor een concurrerende prijs aan kunnen bieden. Als op een gegeven moment de eerste wijnen uit Ningxia op de Europese markt verschijnen, gaat de EU dan ook roepen dat China probeert de Europese wijnindustrie te wurgen?
Bron: CCTV documentaire
