In plaats van Chinese bedrijven te ontmoedigen chipbedrijvigheid te ontwikkelen, heeft het Amerikaans exportverbod van chips naar China precies een omgekeerd effect gehad. De Chinese techgroten hebben over het algemeen eigen een chipfiliaal uitgebouwd dat voor hen de halfgeleiders vervaardigt en ook de autofabrikanten ontwikkelen eigen chips voor slim rijden
We hebben het in dit artikel niet over de gewone chipfabrieken of ontwerphuizen zoals SMIC, Huahong, ChangXin Memory en YMTC, maar enkel over hoe de Chinese techgroten en autofabrikanten die normaal niets met chips te maken hebben, reageerden op de VS-uitvoerbeperkingen van chips naar China.
Het begon met Huawei en ZTE waarover de VS in augustus 2018 een wet aannam die Federale instanties verbood zowel deze Chinese apparatuur te kopen of te gebruiken. De heuse exportbeperkingen volgden in oktober 2022 en wilden de VRC toegang tot en geavanceerde computer- en halfgeleiderproducten inperken en zo de voortschrijdende ontwikkeling van de Chinese hightechcapaciteiten qua halfgeleiders tegen te gaan.
Achterpoortjes
De regeling werd recentelijk nog bevestigd omdat de VS-administratie vermoedt dat geavanceerde chips toch China bereiken via buitenlandse filialen die niet onder de boycot vallen en dit achterpoortje wil gestopt zien. Ook Chinese universiteiten en laboratoria die banden hebben met het leger en die niet onder het exportverbod vallen, worden er van verdacht geavanceerde chips door te spelen. De VS gaat er immers van uit dat China op verschillende manieren het verbod om chips in te voeren, omzeilt. Chinese ingenieurs hebben fysieke opslagschijven met enorme hoeveelheden AI-trainingsgegevens naar buitenlandse datacenters in onder meer Maleisië vervoerd om gebruik te maken van rekenkracht zonder dat exportregels met voeten treedt. Ten tweede maken entiteiten die op de zwarte lijst staan, vaak gebruik van tussenpersonen en brievenbusbedrijven in derde rechtsgebieden. Zendingen worden vaak opgesplitst in kleinere, minder opvallende hoeveelheden en over de grens naar het Chinese vasteland gesmokkeld zo vermoeden de Amerikanen. Ten derde schakelen fabrikanten over op geavanceerde verpakkingstechnologieën waardoor Chinese bedrijven enorme aantallen transistors en geavanceerde rekenkracht kunnen bereiken zonder dat ze daarvoor geavanceerde halfgeleiderfabricageapparatuur nodig hebben. Laatste methode is verbetering van de eigen chips.
Reactie Huawei
Huawei reageerde op de eerste sancties door fors te investeren in onderzoek en ontwikkeling. , Daardoor ontwikkelde het bedrijf zich van een wereldwijde leverancier van telecomhardware tot een veelzijdig, onafhankelijk technologieplatform. Het omzeilde Amerikaanse technologieën door gebruik te maken van alternatieve binnenlandse toeleveringsketens. Hieronder viel ook eigen hardware van zijn halfgeleiderdochteronderneming HiSilicon. Ondanks het verbod op de import van 5G-chips maakte Huawei een grote comeback op de smartphonemarkt door in eigen land geproduceerde, 7nm-compatibele Kirin-processors te gebruiken voor zijn vlaggenschipmodellen. Huawei roterend voorzitter Xu Zhijun heeft zelfs de VS bedankt voor de boycot want anders was zijn bedrijf en China blijvend afhankelijk gebleven van de VS-chips. Als onbetwiste marktleider op de Chinese markt voor AI-versnellers vormt de Ascend-serie van Huawei – met inbegrip van de reeds geïmplementeerde 910C en de nieuwe 950 – het belangrijkste alternatief van eigen bodem voor westerse hardware.
Volgens voorzitter van de Huawei chipafdeling He Tingbo heeft haar afdeling een nieuwe methode van chipontwerp ontwikkeld die volgens experten de basis legt om tegen 2031 een transistordichtheid te bereiken die gelijk is aan een 1,4-nanometerproces in high-end chips en waarbij EUV-apparatuur zou niet langer nodig zou zijn
Alibaba
Huawei was de voorloper van een reeks grote techbedrijven die miljarden uitgeven om een binnenlandse toeleveringsketen op te zetten, waardoor de Chinese technologiesector steeds meer zelfvoorzienend wordt. Alibaba betrad officieel de halfgeleiderindustrie door de oprichting van zijn eigen chipdochteronderneming Ping-Tou-Ge (T-Head) in 2018. De aanvankelijke focus lag op de ontwikkeling van gespecialiseerde IoT- en edge-processors op basis van de open-source RISC-V-architectuur. Het bedrijf stapte tussen 2019–2022 over op high-performance cloud computing met de Yitian 710-serverchip en de Hanguang 800 AI-inferentieprocessor. Deze werden voornamelijk gebruikt in Alibaba’s eigen datacenters om de efficiëntie van zoekopdrachten en e-commerce te verbeteren. Te midden van strengere westerse technologie-embargo’s testte en implementeerde Alibaba in 2025 een nieuwe, veelzijdige AI-inferentieprocessor die volledig in China werd geproduceerd, een strategische verschuiving naar technologische zelfvoorziening
Alibaba onthulde in 2026 de vlaggenschip Zhenwu M890 AI-versneller, speciaal ontworpen voor het draaien van autonome AI-agenten. T-Head meldde dat er meer dan 560.000 eenheden zijn geleverd aan verschillende sectoren. De M890 beschikt over 144 GB geheugen, 800 GB/s inter-chip bandbreedte en levert drie keer de prestaties van zijn voorganger. Aanvankelijk was Alibaba voor de fabricage van zijn ontwerpen sterk afhankelijk van de Taiwan Semiconductor Manufacturing Company (TSMC). Vanwege toenemende handelsbarrières is Alibaba steeds vaker gaan samenwerken met binnenlandse foundries zoals SMIC. Hierdoor konden de grootste chipfabrikanten van China stabiele, gelokaliseerde productienodes van de 5nm-klasse opzetten (zonder EUV-lithografie) om deze AI-versnellers in massa te produceren.
Baidu
Bij Baidu is de ontwikkeling van de Kunlun chips in vijf verschillende generaties verkopen. Generatie 1: XPU werd in 2018 uitgebracht en ging begin 2020 in massaproductie. De architectuur was gebouwd op basis van het 14 nm-proces van Samsung, waarbij gebruik werd gemaakt van Baidu’s XPU- Foundry microarchitectuur (many-small-core).
Generatie 2: werd uitgebracht in 2021 met optimalisatie voor cloud en edge. De architectuur werd geüpgraded naar een 7 nm-proces met gebruikmaking van de tweede generatie XPU-architectuur. Het leverde 2-3 keer de prestaties van de eerste generatie en werd geïntegreerd in Baidu’s autonome ride-hailing-vloot (RoboTaxi) en Ernie deep learning-modellen.
Generatie 3 (P800) met Deep Learning en clusterschaling werd in 2024-25 uitgebracht, geschaald voor grote rekenclusters in plaats van alleen individuele verwerking. Baidu onthulde een cluster van 30.000 chips aangedreven door de P800 en presenteerde de opstelling als geschikt voor het trainen van modellen met honderden miljarden parameters. Deze generatie vormde de ruggengraat van Baidu’s geüpgrade Baige 5.0 AI-infrastructuur.
Generaties 4 en 5: De M-serie-roadmap M100: Gelanceerd begin 2026 en specifiek geoptimaliseerd voor grootschalige AI-inferentie.. M300: Gepland voor uitrol begin 2027, op maat gemaakt voor ultragrootschalige, multimodale AI-training en -inferentie.
Om onafhankelijke ontwikkeling, productie en commercialisering te ondersteunen, heeft Baidu zijn chipdivisie in 2021 afgesplitst tot een zelfstandige entiteit, genaamd Kunlunxin. Kunlunxin heeft sindsdien grote contracten binnengehaald in de binnenlandse Chinese telecommunicatiesector en de door de staat gesteunde technologiesector en streeft naar een beursnotering op de Hong Kong Stock Exchange. ‘Wij zijn van mening dat de binnenlandse vraag naar AI-rekenkracht in China groot blijft en dat hyperscalers steeds vaker bij lokale leveranciers inkopen. Wij beschouwen de Kunlun AI-chip als een van de best gepositioneerde.’ aldus een JPMorgan-rapport. De analisten van de investeringsbank voorspellen dat de omzet uit Baidu-chips in 2026 zal verzesvoudigen tot 8 miljard yuan Analisten bij Macquarie schatten dat de waarde van Baidu’s Kunlun-chipdivisie ongeveer $ 28 miljard zou kunnen bedragen..
Tencent
Ook Tencent Holdings investeert actief in de ontwikkeling van chips. Hun halfgeleiderstrategie is veelzijdig en richt zich zowel op eigen hardwareontwerp als op strategische investeringen in binnenlandse chipfabrikanten. Quaeigen chipontwikkeling richt Tencent zijn interne inspanningen op zeer gespecialiseerde hardware om zijn cloudnetwerk en videoverwerkingscapaciteiten te optimaliseren, in plaats van op AI-GPU’s voor algemeen gebruik. De Canghai-serie: heeft eigen videocodec-chips. Na de implementatie van meer dan 100.000 van hun eerste generatie chips, heeft het bedrijf zowel de geüpgradede Canghai V2 in de massaproductiecyclus gebracht, de Zixiao: een familie van AI-computerchips gericht op natuurlijke taalverwerking, zoekaanbevelingen en versnelling van beeld- en videoverwerking.en tenslotte. Xuanling: een krachtige netwerkinterfaceschip die is ontworpen om de communicatie-efficiëntie in grote datacenterclusters te verbeteren.
In plaats van alles intern te doen, steekt Tencent aanzienlijke bedragen in binnenlandse halfgeleiderstartups om een zelfvoorzienende toeleveringsketen op te bouwen. Het is een belangrijke investeerder in de vooraanstaande Chinese AI-chipstartup Enflame die zich richt op cloudgebaseerde deep learning-versnellers. Tencent heeft ook belangen genomen in diverse ontwerpbedrijven voor geïntegreerde schakelingen, waaronder ontwikkelaars van silicium voor neurobiologische toepassingen en hersen-computerinterfaces (BCI).
ByteDance
De eigenaar van TikTok zou naar verluidt zijn eigen op maat gemaakte AI-CPU’s ontwikkelen. Volgens een rapport van Reuters is de nieuwe chip van ByteDance geïnspireerd op Groq’s ‘taalverwerkingseenheden’, een term voor een chip die is geoptimaliseerd voor inferentietaken . Deze stap komt in een context waarin inferentie-intensieve agentische AI snel de nieuwe norm aan het worden is. Het project bevindt zich blijkbaar in de concept- en ontwerpfase, waarbij bronnen van Reuters beweren dat ByteDance zowel Arm– als RISC-V-ontwerpen evalueert. Bovendien beweert The Information dat ByteDance samenwerkt met de Chinese start-up InnoStar Semiconductor voor geheugentechnologie die verband houdt met het project, waardoor de noodzaak om zeldzame en dure HBM-chips van Samsung e.a. aan te schaffen mogelijk komt te vervallen. De Chinese starter kreeg zowel investeringen van ByteDance en van Alibaba.
ByteDance lijkt echter geen eigen chipontwerpteams te hebben en zal naar verluidt een beroep doen op ‘verschillende externe partners’, die naar verwachting ook de daadwerkelijke siliciumproductie voor hun rekening zullen nemen. Het is ook niet de eerste keer dat ByteDance in eigen technologie investeert, aangezien het al in 2024 samen met TSMC begon met het ontwerpen van zijn eigen SeedChip AI-versneller, een chip die naar verwachting nog dit jaar in productie zal gaan en in massa zal worden geproduceerd. Voorlopig wordt verwacht dat ByteDance hybride architecturen voor zijn servers zal gebruiken, aangezien afhankelijkheid van Nvidia nog steeds een onfortuinlijke noodzaak is.
De autosector
BYD heeft zijn eerste zelfontwikkelde computerchip onthuld, zo meldt Caixin. Hiermee sluit de autofabrikant zich aan bij een groeiende groep Chinese EV-bedrijven die eigen chips voor autonoom rijden ontwerpen om de afhankelijkheid van externe leveranciers te verminderen. BYD-voorzitter Wang Chuanfu presenteerde de 4-nanometer Xuanji A3-chip, die een rekenkracht van ongeveer 700 TOPS heeft. De Xuanji A3, is nu in massaproductie en ondersteunt autonome rijfuncties van niveau 3 en 4 BYD is de nieuwste Chinese autofabrikant die zich in de race om eigen chips mengt. XPeng begon in juli 2025 met de implementatie van zijn zelfontwikkelde Turing-chip en zal tegen april 2026 bijna al zijn belangrijkste producten op de eigen chip hebben overgezet. De Shenji-chip van Nio debuteerde in maart 2025 in zijn voertuigen, met plannen om de chip in meer van zijn auto’s te gebruiken en Li Auto heeft onlangs een SUV-model gelanceerd met zijn eigen Mahe 100-chip
De laatste in de reeks was Li Auto die de Mach M100 onthulde, een 5-nm-chip voor kunstmatige intelligentie die speciaal is afgestemd op autonoom rijden. De chip, ontworpen voor het nieuwe L9 Livis SUV-model van de autofabrikant, heeft een rekenkracht van 1.280 biljoen bewerkingen per seconde (TOPS) – een maatstaf voor hoe snel een AI-brein binnenkomende gegevens kan verwerken, aldus Li Auto. De chip behaalde een zeer efficiënt benuttingspercentage van 82 %, voegde het bedrijf eraan toe. .
Volgens het jaarverslag van Horizon Robotics bedroeg het penetratiepercentage van personenauto’s met intelligente rijhulpsystemen in 2025 67,6 %. Het aandeel nieuwe slimme voertuigen met systemen van gemiddeld tot hoog niveau, waaronder systemen voor automatisch rijden op snelwegen en in de stad (NOA), verdubbelde bijna tot 42,6 % in 2025, tegenover 21,6 % een jaar eerder. .
Voor autofabrikanten bieden zelfontworpen chips verschillende potentiële voordelen: lagere componentkosten op de lange termijn, een nauwere integratie tussen hardware en software, en meer controle over productroadmaps. De eigen NIO chip wordt genoemd als voorbeeld van een stap die leidde tot een directe verlaging van de kosten per voertuig met 10.000 yuan.
Toekomst
China’s chipsector is zowel omvangrijk als gediversifieerd. In 2025 schatte Morgan Stanley dat China een zelfvoorzieningsgraad van 41% had op het gebied van AI-chips, een stijging ten opzichte van 10% in 2020 en dat dit cijfer naar verwachting zou stijgen tot 86% in 2030. In december 2025 meldde Reuters dat China in het geheim een prototype van een lithografiemachine voor extreem ultraviolet (EUV) licht had voltooid in Shenzhen, waarmee naar verwachting tussen 2028 en 2030 werkende chips zouden worden geproduceerd. Wie onze rubriek Techtrends leest, weet dat ook qua onderzoek de doorbraken op wetenschappelijk elkaar voortdurend opvolgen.
Wat de niet geavanceerde maar gewone zgn ‘legacy chips betreft, domineert China de wereldproductie met 40% en met de nieuwe chipfabrieken die in China online komen, wordt dit cijfer tegen 2030 53% voorspelt ‘The Jamestown Foundation’. Vergeten we tenslotte over de gewone chips het Nexperia-verhaal niet dat nog niet is afgelopen maar waarvan het Chinees filiaal streeft naar volledige autonomie.
Onzes inziens zal het Amerikaans exportverbod uiteindelijk precies bereiken wat ze ten allen prijze wilden vermijden. Meer dan 400.000 Chinese chip gerelateerde bedrijven die vroeger tamelijk afzonderlijk reageerden ten aanzien van hun Amerikaanse leveranciers , zullen in de toekomst meer en meer onderling gaan samenwerken en zelf een volledige eigen bevoorradingsketen uitbouwen.
Bronnen Toms Hardware, Wikipedia, SCMP, Google AI-modus, carnewschina.com, digitimes.com, Technode
