De Chinese aanwezigheid valt op in de opbouw van slimme steden in Centraal Azië. Toekomstige industrieën kunnen groeimotoren worden. Er zijn richtlijnen over antitrustnaleving voor internetplatforms en er komt een maandenlange campagne tegen schadelijke AI. Chinese Wetenschapstijdschriften verwerven meer invloed. Vorig jaar was een goed jaar voor de autosector, maar dit jaar belooft minder te worden. Volgt het AI-nieuws en ook een aflevering in de oorlog VS, EU en China ontbreekt niet. We eindigen met de nieuwe AIIB-voorzitter.
De afgelopen jaren hebben Kirgizië, Kazachstan, Oezbekistan en Turkmenistan vooruitgang gemaakt met megaprojecten voor ‘slimme steden’ om honderdduizenden inwoners te huisvesten. Het gaat onder meer om Asman in Kirgizië, Alatau in Kazachstan, New Tashkent in Oezbekistan en Arkadag in Turkmenistan, elk met een aanvankelijk geplande bevolking van ongeveer 250.000 inwoners. Daarbij trekt de prominente rol van Chinese bedrijven de aandacht. China State Construction Engineering Corporation is een belangrijke partner in Alatau. Staatsaannemer CAMC Engineering voltooide vorig jaar het Olympisch Stadion in New Tashkent. In Kirgizië hebben Chinese bouwbedrijven samenwerkingsovereenkomsten gesloten met het nationale investeringsagentschap, terwijl in Turkmenistan Chinese delegaties samenwerking bespraken qua slimme steden en kunstmatige intelligentie in het kader van de Zijderoutes. De strategische waarde van Centraal-Azië is toegenomen met de rivaliteit om kritieke grondstoffen. Centraal-Azië beschikt over ten minste 25 van de 54 kritieke mineralen, waaronder 39 % van het mangaan, 30 % van het chroom, 20 % van het lood, 13 % van het zink en 9 % van het titanium in de wereld, aldus The Hill vorig jaar.. Volgens een VN-prognose zal de bevolking van de Centraal-Aziatische regio tegen 2050 groeien van ongeveer 84 miljoen tot meer dan 114 miljoen. SCMP
Worden toekomstige industrieën groeimotoren ?
China stimuleert doorbraken in grensverleggende technologieën zoals kwantumtechnologie, biomanufacturing, waterstof- en kernfusie-energie, brain-computer interfaces, belichaamde AI en 6G mobiele communicatie, zo blijkt uit de aanbevelingen van het 15e vijfjarenplan. Volgens de Chinese Academie voor Industrieel Internet bedroeg de output van deze industrieën in 2024 ongeveer 11,7 biljoen ¥ wat zou groeien tot 13,4 biljoen in 2025 en 15,5 biljoen in 2026 of een jaarlijks 15% groeipercentage. De lokale overheden stellen eveneens gedetailleerde plannen op. Jiangsu wil zijn driejarig actieplan voor het cultiveren van toekomstige industrieën verdiepen,. Zhejiang tien nieuwe proefzones voor toekomstige industrieën op te richten, terwijl Sichuan ook toekomstgerichte regelingen treft.
Het Shanghai Foundation Model Innovation Center is het eerste landelijk incubatieplatform voor grote AI-modellen en heeft al meer dan 200 bedrijven aangetrokken en soortgelijke hubs doen ontstaan in het hele land. Het nationale innovatiepark voor informatietechnologie in Beijing E-Town huisvest nu meer dan 1.000 ondernemingen. Te Shenzhen beschikt de Liuxian-corridor ook bekend als ‘Robot Valley’ over een complete toeleveringsketen. Peoples Daily
Antitrust richtlijnen voor internetplatforms
De Chinese Staatsadministratie voor Marktregulering heeft vrijdag richtlijnen gepubliceerd over antitrustnaleving voor internetplatforms.. Ze identificeren nieuwe soorten monopolierisico’s in acht scenario’s waaronder algoritmische collusie tussen platforms, het organiseren of assisteren van exploitanten op het platform om monopolieovereenkomsten te sluiten, oneerlijk hoge prijzen door platforms, verkopen onder de kostprijs, het blokkeren en beperken van de toegang en discriminerende behandeling door platforms.. De richtlijnen richten zich op vier soorten monopolierisico’s: monopolieovereenkomsten, misbruik van marktdominantie, concentraties van exploitanten en misbruik van administratieve macht om concurrentie uit te sluiten of te beperken. GT
Lentefestival campagne tegen schadelijke AI
De internetregulator Cyberspace Administration of China (CAC) lanceert tijdens het Lentefestival een campagne tegen schadelijke en misleidende AI inhoud. De campagne zal zich richten op 4 belangrijke categorieën van online wangedrag met speciale aandacht voor het misbruik van AI-technologieën waaronder de massaproductie van inhoud van lage kwaliteit die logisch onsamenhangend, inhoudsloos of zeer repetitief is. De campagne zal ook het misbruik van AI-technologieën tegengaan om vulgaire of gewelddadige elementen in klassieke animaties, films en televisieproducties in te voegen voor parodie- of sensationele effecten. De autoriteiten zullen zich ook richten op de massale productie van zogenaamde ‘motiverende webessays’, ‘dominante CEO-fantasiedrama’s’ en ‘populaire wetenschappelijke expertcontent’ in tekst-, beeld- en korte videoformaten die het begrip en oordeel van internetgebruikers kunnen misleiden. De regelgevers zullen ook hard optreden tegen content die ‘anti-huwelijk’ of ‘anti-geboorte’ narratieven promoot, genderantagonisme aanwakkert of zogenaamde ‘huwelijksfobie’ en ‘vruchtbaarheidsangst’ overdrijft. Online vertoningen van rijkdom onder het mom van ‘nieuwjaarswinkelen’ of ‘lentefeest-wedstrijden’ die ongezonde vergelijkingen en sociale verdeeldheid bevorderen, zullen ook onder de loep worden genomen. GT
Chinese wetenschapstijdschriften: meer invloed
Een rapport over de impact van tijdschriften heeft 76 Chinese wetenschappelijke tijdschriften een toppositie op de wereldranglijst gegeven. De World Journal Clout Index (WJCI) van wetenschappelijke en technologische tijdschriften (2025), gepubliceerd door de Chinese Vereniging voor Wetenschap en Technologie plaatst deze 76 tijdschriften in de top 5 % wereldwijd binnen hun disciplines. De index voor 2025 omvat 1.906 Chinese wetenschappelijke en technologische tijdschriften, een stijging van 480 ten opzichte van de editie van 2020. Deze 1.906 tijdschriften hebben een gemiddelde WJCI-index die wereldwijd op de zevende plaats staat, vijf plaatsen hoger dan in 2020. Ook in de disciplinaire ranglijst van de index is vooruitgang te zien. Volgens het rapport presteren Chinese tijdschriften sterk in 31 disciplines, waaronder geologie en techniek, met meer dan 10 tijdschriften in elke ranglijst in de top 50 %. Het WJCI-rapport wordt jaarlijks gepubliceerd sinds 2020. Xinhua
Krachtige autosector in ’25; zwakker in ’26
*In 2025 overschreden zowel de Chinese autoproductie als de autoverkoop 34 miljoen. De productie en verkoop van nieuwe energievoertuigen (NEV’s) overschreden elk 16 miljoen stuks, waarmee het land voor het 11-de jaar bovenaan de wereldranglijst stond.. Dit is te danken aan het efficiënte intelligente productiesysteem, de veerkrachtige binnenlandse toeleveringsketen, het snelle tempo van technologische upgrades en de voortdurende invoering van concurrerende producten. China loopt voorop bij de ontwikkeling en implementatie van nieuwe technologieën. Het Advanced China Development Center van de Franse Renault ontwikkelde zijn eerste EV in slechts 21 maanden, terwijl Volkswagen zijn grootste O&O-hub buiten Duitsland vestigde te Hefei waardoor de ontwikkelingscycli met ongeveer 30 % werden verkort.Tijdens de vorige vijfjarenplanperiode heeft China ’s werelds grootste laadnetwerk voor EVs aangelegd dat meer dan 40 miljoen NEV’s kan ondersteunen.. Tijdens het 15e vijfjarenplan (2026-2030) zal het industriële systeem zich verder ontwikkelen in de richting van slimmere en groenere ontwikkeling en meer geïntegreerde groei. People’s Daily
*Volgens Caixin daalde de verkoop op de Chinese automarkt in januari met 14,8% ten opzichte van een jaar eerder.. De totale binnenlandse verkoop nam vorige maand af tot 1,665 miljoen voertuigen, een daling van 33,9% ten opzichte van december, aldus de Chinese Vereniging van Automobielfabrikanten (CAAM). De binnenlandse verkoop van NEV’s daalde in januari met 18,9% ten opzichte van een jaar eerder tot 643.000 stuks, een sterkere daling dan deze van 11,9% in de verkoop van benzinevoertuigen die in totaal 1,022 miljoen stuks bedroeg. Twee belangrijke factoren verklaren de terugval. De subsidies in 2025 die vaste kortingen opleverden en een snelle groei van betaalbare NEV’s stimuleerden, werden vervangen door subsidies gekoppeld aan de voertuigprijzen. Tegelijkertijd heeft de regering de aankoopbelasting op NEV’s vanaf 2026 aangepast. Na sinds september 2014 volledig vrijgesteld te zijn geweest, moeten kopers nu 5% belasting betalen. .
AI-nieuwsfontein
*Alibaba’s onderzoeksafdeling Damo Academy heeft een nieuw fundamenteel AI-model RynnBrain geheten onthuld dat bedoeld is als het ‘brein’ voor robots, meldt Caixin. Daarnaast bracht het zeven open-source modellen uit waaronder een Mixture-of-Experts-versie met 30 miljard parameters. Alibaba zegt dat het systeem beter presteert dan wereldwijde concurrenten zoals Google’s Gemini Robotics ER 1.5, met recordresultaten in 16 benchmarks door robots in staat te stellen ruimtelijk-temporele geheugen en ruimtelijk redeneringsvermogen te ontwikkelen. CER
*TikTok-moederbedrijf ByteDance heeft zijn nieuwste generatieve AI-beeldmodel onthuld, dat beter pretendeert te zijn dan de populaire Nano Banana-beeldbewerkingssoftware van Alphabet’s Google. De Chinese kortevideo-gigant ByteDance zegt dat zijn Seedream 5.0-beeldmodel met sterkere redeneervaardigheden komt, verbeterde nauwkeurigheid en verbeterde bewerkingscontrole, waardoor het tegen lagere kosten kan concurreren met Nano Banana van Google. Seedance 2.0 kan in ongeveer 60 seconden een filmsequentie met meerdere opnames en geluid genereren. CEO Feng Ji van Game Science omschreef het systeem als een game-killer. SCMP
*De Chinese techgigant Baidu heeft deze week met BaiduWiki een concurrent voor Wikipedia gelanceerd. BaiduWiki is beschikbaar in het Engels, Spaans, Frans, Russisch en Japans. Het wordt beschreven als een internationale versie van de online encyclopedie Baidu Baike en zou momenteel 1 miljoen artikelen in verschillende talen bevatten. Baidu lanceerde Baidu Baike in 2008 en bouwde het uit tot een dienst met meer dan 30 miljoen artikelen. Woensdag introduceerde het bedrijf ook een nieuwe ‘wereldwijde zoekfunctie’ voor zijn Ernie Assistant, waardoor de meer dan 200 miljoen maandelijkse actieve gebruikers van de chatbot direct toegang krijgen tot informatie over onder meer wereldwijde bestemmingen en bezienswaardigheden. SCMP
*DeepSeek heeft zijn contextvenster uitgebreid van 128.000 tokens naar meer dan 1 miljoen – een bijna vertienvoudiging. Een groter contextvenster betekent dat een AI-model meer informatie kan ‘onthouden’ en verwerken in één gesprek of taak, waardoor het complexere redeneringen kan uitvoeren of beter kan werken met gegevens en code. De upgrade komt op het moment dat een andere Chinese AI-zwaargewicht Zhipu AI zijn volgende vlaggenschipmodel onthulde. De GLM-5 van Zhipu AI heeft verbeterde coderings- en agentcapaciteiten dankzij een verdubbeling van de parameters en de toepassing van DeepSeek Sparse Attention, een techniek die DeepSeek heeft uitgevonden. Het nieuwe model is beschikbaar op de Z.ai-website van Zhipu. SCMP
*De Saoedi-Arabische Savvy Games Group is in vergevorderde onderhandelingen om Moonton over te nemen van ByteDance in een deal die de gamestudio op ongeveer $ 6 miljard zou waarderen. ByteDance trekt zich terug uit videogames. Savvy heeft van het Public Investment Fund van Saoedi-Arabië een oorlogskas van tientallen miljarden dollars gekregen en de opdracht om ’s werelds grootste gaming- en esports-groep te worden FT
De handelsoorlog: VS, EU, China
*Vier VS BYD dochterondernemingen–hebben bij de Amerikaanse Court of International Trade een rechtszaak aangespannen tegen de VS-regering., Volgens gerechtelijke documenten in Caixin verzoekt BYD de rechtbank te oordelen dat de gedaagden niet bevoegd zijn om tarieven op te leggen en alle betwiste tariefbesluiten ongeldig te verklaren. Het bedrijf vraagt om een permanent verbod op de uitvoering van deze maatregelen en om economische compensatie. De gedaagden zijn onder meer de Amerikaanse federale overheid en belangrijke functionarissen van het Ministerie van Binnenlandse Zaken, Douane en Grensbewaking, het Bureau van de Amerikaanse Handelsvertegenwoordiger en het Ministerie van Financiën. De BYD-rechtszaak komt op een moment dat internationale bedrijven de VS hebben aangeklaagd vanwege de invoerheffingen en duizenden bedrijven over de hele wereld hebben rechtszaken aangespannen tegen de ingrijpende invoerheffingen van de VS regering en om terugbetaling van de betaalde invoerrechten hebben verzocht, meldde Reuters op 9 januari.
*De EU heeft de invoerrechten op keramische borden, kopjes, kommen en ander tafel- en keukengerei uit China verhoogd, meldt Reuters. Het blok zal een algemeen recht van 79% op de producten toepassen, ter vervanging van de vorige die varieerden van 13,1% tot 36,1%, aldus het officiële publicatieblad van de EU. De Europese Commissie zei dat Chinese keramiekproducenten eigendom waren van, gecontroleerd werden door of geleid werden door autoriteiten en dat ze preferentiële financiering, grond en grondstoffen ontvingen. De Commissie berekende de ‘normale’ kosten voor grondstoffen, arbeid en energie op basis van Turkse gegevens en besloot dat Chinese producenten tegen ‘kunstmatig lage prijzen exporteerden’. Cer
*China zal gedurende 5 jaar antisubsidieheffingen opleggen op bepaalde zuivelimporten uit de EU, meldt Caixin. Het ministerie van Handel (MOC) besloot immers dat overheidssteun de binnenlandse industrie had geschaad. De definitieve uitspraak heeft betrekking op producten zoals kaas en verse room. Het besluit formaliseert de handelsmaatregelen van Beijing ten aanzien van zuivelproducten uit de EU, hoewel de lagere tarieven duiden op een poging om de gevolgen voor de consument te beperken of de spanningen te verminderen. Volgens de uitspraak zullen de tarieven voor 14 onderzochte bedrijven variëren van 7,4% tot 11,7%, terwijl andere meewerkende bedrijven een tarief van 9,5% zullen krijgen. Alle andere EU-bedrijven zullen worden onderworpen aan het hoogste tarief van 11,7%. De definitieve rechten betekenen een scherpe daling ten opzichte van de voorlopige tarieven van 21,9% tot 42,7% die in december 2025 waren voorgesteld.CER
Nieuwe AIIB-voorzitter spreekt
Bij de in Beijing gevestigdeAsian Infrastructure Investment Bank (AIIB) heeft half januari Zou Jiayi het voorzitterschap overgenomen van de eerste voorzitter Jin Liqun. Zou werkte sinds 1988 bij het Chinese ministerie van Financiën waaronder een functie op het gebied van internationale zaken en als viceminister. Tijdens een sessie van het jaarlijkse Asian Financial Forum in Hongkong zei ze. “Wij maken een moeilijke tijd door met veel uitdagingen: Lage rente, ‘geopolitieke spanningen’, een ‘fragmentatie van mondiale waardeketens’ en ‘afnemende concessionele middelen’ voor projecten, waarschuwde ze in haar eerste openbare toespraak sinds haar aantreden. Het is de plicht van ontwikkelingsbanken om te investeren en industrialisatie te ondersteunen, zodat zij ook goederen en diensten aan de wereldmarkt kunnen leveren, waarbij publieke middelen ‘alleen zullen onvoldoende zijn’, De AIIB heeft naar eigen zeggen al in totaal ongeveer $ 69,5 miljard aan investeringen goedgekeurd in 40 economieën. scmp
