Gemak is de smeerolie van de Chinese samenleving. Een aspect daarin is nabijheid voor iedere burger van een minisupermarkt waar je lopend je dagelijkse benodigdheden kunt kopen. In het Chinees heet dat een bianmindian ‘winkel voor het gemak van het volk’. Wij gebruiken de Engelse term convenience store of Nederlandse termen als gemakswinkel, buurtwinkel, e.d. Waar deze categorie bij ons een nichemarkt is, is het in China een volwassen tak van industrie.
Een gemakswinkel in een woonwijk; foto Dianping (disclaimer)
Definitie
Volgens de officiële Chinese definitie verwijst een gemakswinkel naar een klein detailhandelsbedrijf dat aan de onmiddellijke, service- en andere behoeften van klanten voldoet en voornamelijk kant-en-klaar voedsel verkoopt. Afhankelijk van de locatie en diensten kunnen buurtwinkels worden onderverdeeld in gemakswinkels voor benzinestations, buurtwinkels, zakelijke gemakswinkels en gemakswinkels op specifieke plaatsen; afhankelijk van of er personeel van dienst is, kunnen gemakswinkels worden onderverdeeld in twee categorieën: bemande en onbemande gemakswinkels.
Cijfers
Volgens de gegevens van het Chinese National Bureau voor de Statistiek bedroeg China’s totale detailhandelsverkopen in 2025 voor het eerst RMB 50 biljoen met een waarde van RMB 50,12 biljoen, een stijging van 3,7% op jaarbasis. Daarbinnen bedroeg de detailhandelsverkopen van stedelijke consumptiegoederen RMB 43,298 biljoen, een stijging van 3,6%, en de detailhandelsverkopen van landelijke consumptiegoederen RMB 6,823 biljoen, een stijging van 4,1%. Het aandeel van gemakswinkels hierin is niet bekend gemaakt, maar insiders noemen deze handel de redder van de markt voor consumptiegoederen, die de afgelopen jaren in China sterk vermoeid was.
Ontwikkeling
In de afgelopen jaren is het verstedelijkingsproces in China blijven toenemen. Ook het tempo van het leven versnelt en is de gewoonte van ‘onmiddellijke consumptie’, consumeren zodra je aan een goed denkt, steeds populairder geworden. ‘Dichtbij, snel en makkelijk’ is een harde eis onder consumenten geworden. De ongeschreven eis is maximaal 15 minuten tussen opkomst van de behoefte en de bevrediging ervan. Volgens statistieken uit 2025 bedroeg het aantal gemakswinkels in China 338.000, een stijging van 2,9% op jaarbasis. De omzet bereikte RMB 479,5 miljard, een stijging van 5,7% op jaarbasis. Tegelijkertijd ontwikkelt de Chinese supermarktindustrie zich van het traditionele ‘goederen verkopen’ naar ‘het leveren van gemak + gediversifieerde diensten’, dankzij de ontwikkeling van mobiele communicatie.
Top drie
De Chinese markt voor gemakswinkels laat een hiërarchisch concurrentiepatroon zien van nationale en regionale leiders. De globale kenmerken van deze markt zijn: sterk in het zuiden en zwak in het noorden, schaars in het oosten en het westen, eerste- en tweedegraads steden concurreren om kwaliteit, en derde- en vierdegraads steden concurreren om dichtheid. Laten we eens kijken naar de Chinese Gemakswinkels Top100 van 2024. De nummer een, Meiyijia, is gebaseerd op het model van franchise, simpele winkels en dekking met hoge dichtheid, dringt diep door in Zuid- en Centraal-China en is sterk in inzinkende markten. Het totale aantal winkels van Meiyijia in 2024 was 37.943. De nummers twee en drie waren Yijie en Kunlun, beiden gelieerd aan de benzinestations van respectievelijk Sinopec en PetroChina. De vele tankstations vormen een enorme winkelbasis en garanderen een stabiele passagiersstroom, de verkoop van goederen combinerend met autodiensten. Hun totale aantal winkels in 2024 was respectievelijk 28.635 en 19.700.
Digitaliseren
Digitalisering wordt het belangrijkste criterium voor overleving. Digitalisering zal veranderen van een ‘pluspunt’ in de industrie naar een zaak van leven en dood, volledig geïntegreerd in alle aspecten van de werking van de supermarkt. Of het nu gaat om intelligente aanvulling en vroegtijdige waarschuwing aan het einde van de toeleveringsketen, of intelligente monitoring en afwikkeling zelfbedieningswinkels, het zal technische superioriteit realiseren en de operationele efficiëntie verbeteren. Tegelijkertijd wordt het digitale lidmaatschapssysteem de sleutel tot het behouden van klanten. Door nauwkeurige gebruikersprofielen op te stellen zal het de gebondenheid van de consument vergroten en de transformatie realiseren van ‘passieve bestellingen’ naar ‘actief contact’, zodat digitale tools echt kunnen dienen voor het verbeteren van de efficiëntie en het optimaliseren van de beleving.
Bron: chanyexinxi; een Chinese site met marktrapporten
