Tijdens het bezoek van de Amerikaanse president Trump waren beide presidenten het erover eens om een nieuwe visie te ontwikkelen voor het opbouwen van een constructieve China-VS-relatie, gebaseerd op strategische stabiliteit. Xi verduidelijkte daarbij dat de kwestie Taiwan hierbij voor China prioritair is.
‘Kunnen China en de VS de Thucydides-val overwinnen en een nieuw paradigma voor de betrekkingen tussen grootmachten creëren? Kunnen we samen mondiale uitdagingen aangaan en zorgen voor meer stabiliteit in de wereld? Kunnen we samen een mooie toekomst voor onze bilaterale betrekkingen opbouwen, in het belang van het welzijn van beide volkeren en de toekomst van de mensheid?’ Met deze woorden stak de Chinese president Xi van wal tijdens zijn ontmoeting met zijn Amerikaanse ambtsgenoot Trump.
‘Ik kijk ernaar uit om samen met u de koers uit te stippelen en het gigantische schip van de Chinees-Amerikaanse betrekkingen te besturen, om zo van 2026 een historisch mijlpaaljaar te maken dat een nieuw hoofdstuk in de Chinees-Amerikaanse betrekkingen inluidt’, ging hij verder. ’Ik ben met president Trump overeengekomen om een nieuwe visie te ontwikkelen voor het opbouwen van een constructieve China-VS-relatie, gebaseerd op strategische stabiliteit’, verklaarde Xi.
De nieuwe visie zal strategische richtsnoeren bieden aan de bilaterale betrekkingen in de komende drie jaar en daarna, en zou moeten worden verwelkomd door de bevolking van beide landen en de internationale gemeenschap, voegde hij eraan toe.
Wu Xinbo, decaan van het Instituut voor Internationale Studies van de Fudan-universiteit, merkte hierover op: ‘Omdat er echter geen strategische consensus bestaat over belangrijke kwesties en die niet wordt ondersteund door substantiële samenwerking op sleutelgebieden, blijft de relatie inherent kwetsbaar’, aldus Wu.
De nieuw voorgestelde constructieve Chinees-Amerikaanse relatie van strategische stabiliteit is bedoeld om de betrekkingen tussen China en de VS te verheffen van het niveau van ‘tactische stabiliteit’ naar dat van ‘strategische stabiliteit’. Dit betekent dat China en de VS meer consensus moeten vinden over belangrijke kwesties en actief moeten samenwerken op tal van belangrijke terreinen, waardoor de bilaterale betrekkingen meer duurzame en langdurige ondersteuning krijgen, aldus Wu.
Kwestie Taiwan
Xi merkte op dat de kwestie Taiwan een centraal onderwerp is in de betrekkingen tussen China en de VS, en zei tegen Trump dat, als deze kwestie op de juiste manier wordt aangepakt, de bilaterale relatie in het algemeen stabiel zal blijven. Anders riskeren de twee landen botsingen en zelfs conflicten, waardoor de hele relatie ernstig in gevaar komt. Hij benadrukte dat ‘onafhankelijkheid van Taiwan’ en vrede in de Straat van Taiwan even onverenigbaar zijn als vuur en water, aldus Xinhua.
Het standpunt van China is heel duidelijk: de kwestie Taiwan vormt de kern van de kernbelangen van China en van de politieke fundamenten van de betrekkingen tussen China en de VS. Het vertegenwoordigt de eerste rode lijn die niet overschreden mag worden, verklaarde Diao Daming, professor aan de Renmin universiteit van China in Peking,
Constructief
Tijdens de ontmoeting noemde Trump Xi herhaaldelijk een groot leider. Trump benadrukte ook de hooggeplaatste Amerikaanse bedrijfsdelegatie die hem vergezelde, en beschreef hun aanwezigheid als een gebaar van respect jegens China en zijn leider. ‘Ze kijken uit naar handel drijven en zakendoen’, zei Trump. ‘Het is een eer om uw vriend te zijn, en de relatie tussen China en de VS zal beter zijn dan ooit tevoren’, beloofde Trump.
Tijdens zijn toespraak op een staatsbanket donderdagavond noemde Trump de besprekingen van die dag ‘uiterst positief en productief’ en bedankte hij de Chinese leider voor de ‘grote eer’ van wat hij omschreef als een ‘prachtige welkomstceremonie’ van eerder die dag. Beide presidenten bezochten ook Beijings toeristisch icoon, de Tempel van de Hemel.
Zowel BuZa-minister Marco Rubio als minister van Financiën Scott Bessent zagen de besprekingen over de toekomstige relatie als constructief.
Ondernemers
Xi Jinping ontmoette ook de ondernemers die Trump op zijn reis vergezelden. Zij verklaarden dat zij veel belang hechten aan de Chinese markt en hopen hun zakelijke activiteiten in China uit te breiden en de samenwerking met China te versterken. Xi antwoordde dat Amerikaanse bedrijven nauw betrokken zijn bij de hervormingen en de openstelling van China, en dat beide partijen hiervan hebben geprofiteerd. Xi merkte op dat ‘de deur van China alleen maar verder open zal gaan’ en dat China ‘blij is dat de Verenigde Staten de wederzijds voordelige samenwerking met China willen versterken’. Hij sprak de overtuiging uit dat ‘Amerikaanse bedrijven nog ruimere perspectieven in China zullen hebben’.
Vrijdag
De beide presidenten voerden vrijdag besprekingen in Zhongnanhai, een voormalige keizerlijke tuin en nu het CPC-bestuurscentrum, waarvan Xi de tuin toonde. Ze spraken er over Iran, waarover Trump beweerde dat ze het eens waren over hoe het moest eindigen. Xinhua citeert echter het BuZa-standpunt dat de oorlog nooit had mogen beginnen. Trump zegt ook dat er belangrijke contracten werden afgesloten. Er was sprake van de aanschaf van 200 Boeings (in plaats van 500) en voor honderden miljarden aan sojabonen, maar een officiële mededeling hierover bleef vooralsnog uit. Wil Beijing hier enkel toe overgaan als de VS geen wapens aan Taiwan zal leveren? Over chips of zeldzame aardmetalen werd niet gesproken.
Ook na het bezoek bleef BuZa-woordvoerder Guo Jiakun in zijn antwoord op vragen over wat bereikt werd op specifieke terreinen op de vlakte met algemene antwoorden. Trump is al teruggevlogen en heeft Xi uitgenodigd voor een tegenbezoek aan de VS. Op 20 mei komt president Poetin voor één dag naar Beijing. Volgens Asia Times kijkt Poetin nerveus naar de mogelijke Amerikaans-Chinese toenadering.
Bronnen: Global Times, Peoples Daily, FT
