Het aantal inschrijvingen in het basisonderwijs en de kleuterscholen is vorig jaar elk met 10 % gedaald, waardoor klaslokalen leeg blijven terwijl de oudere bevolking toeneemt. Basisscholen en kleuterscholen worden omgebouwd tot zorginstellingen voor ouderen
Basisscholen en kleuterscholen in China worden omgebouwd tot zorginstellingen voor ouderen, nu dalende geboortecijfers en een krimpende jeugdbevolking ervoor zorgen dat klaslokalen leeg komen te staan. Volgens gegevens van het ministerie van Onderwijs daalde het aantal inschrijvingen op basisscholen en kleuterscholen in 2025 elk met ongeveer 10 %. Het totale aantal onderwijsinstellingen in het hele land daalde ten opzichte van het voorgaande jaar met meer dan 6 % tot 440.700. Sommige van deze leegstaande schoolgebouwen krijgen een nieuwe bestemming voor de oudere bevolkingsgroep die snel groeit terwijl de jonge bevolking krimpt: In het hele land bouwen lokale gemeenschappen klaslokalen om tot bejaardentehuizen, verzorgingstehuizen en gemeenschappelijke eetzalen.
Het district Xiji in de noordwestelijke Hui autonome regio Ningxia is bijvoorbeeld van plan om in vijf jaar tijd 65 leegstaande schoolgebouwen om te vormen tot zorgvoorzieningen voor ouderen op het platteland, zo meldde People’s Daily in augustus. Er zijn zo’n 191 leegstaande schoolgebouwen verspreid over de 19 gemeenten van het kanton en er zullen er de komende jaren naar verwachting nog meer bijkomen naarmate scholen fuseren. Het is precies wat je zou verwachten als de bevolkingssamenstelling verandert’, aldus Stuart Gietel-Basten, adjunct-directeur van het Centre for Aging Science van de Hong Kong University of Science and Technology. Hij voorspelde dat middelbare scholen en in sommige regio’s zelfs universiteiten wellicht zullen worden gesloten en een nieuwe bestemming krijgen naarmate de Chinese bevolking verder vergrijst.
China registreerde in 2025 slechts 7,92 miljoen geboorten, een daling van 17 % ten opzichte van 2024, terwijl de totale bevolking voor het vierde achtereenvolgende jaar kromp. Het nationale geboortencijfer daalde tot een recorddieptepunt van 5,63 per 1.000 inwoners, ruim onder het sterftecijfer van 8,04 per 1.000 inwoners.
Hoewel China zich op nationaal niveau kan aanpassen aan een veranderende leeftijdsopbouw, hebben kleinere en dunbevolkte gebieden het moeilijker om zich aan te passen, aldus Gietel-Basten. In plattelandsdorpen en industriële steden in de ‘roestgordel’ heeft het vertrek van jonge werknemers naar elders voor werk geleid tot een bijzonder uitgesproken demografische achteruitgang.
Wat zou China kunnen doen om het recordlage geboortecijfer en de krimpende bevolking aan te pakken? ‘Deze plaatsen zijn uitgehold, niet alleen vanwege demografische veranderingen, maar ook vanwege het gebrek aan economische kansen’, aldus Gietel-Basten. Dit zou kunnen leiden tot een ‘negatieve spiraal’, waarbij dalende lokale belastinginkomsten het moeilijker maken om openbare diensten en economische kansen te bieden, wat op zijn beurt weer zou kunnen leiden tot verdere migratie uit deze gebieden, voegde Gietel-Basten eraan toe.
In een video die op Chinese sociale media werd gedeeld, bezoekt een voormalige inwoner zijn oude basisschool in de landelijke provincie Jiangxi, om te ontdekken dat deze is omgebouwd tot een activiteitencentrum voor senioren waar lessen en gesubsidieerde maaltijden voor ouderen worden aangeboden. Vorig jaar waren er in het dorp slechts zes geboortes, aldus de inwoner, een schril contrast met de groep van ongeveer 80 kinderen toen hij zelf op die school zat. Hierdoor is er een overwegend oudere bevolking achtergebleven, terwijl jongere generaties het dorp verlaten.
Toerisme
Hoewel de weg die voor ons ligt uitdagend is, merkte Gietel-Basten op dat sommige plattelandsregio’s in andere snel vergrijzende samenlevingen, zoals Japan en Italië, hebben geprobeerd zichzelf opnieuw uit te vinden door middel van toerisme en stimuleringsmaatregelen voor verhuizing. Ook in China duiken soortgelijke strategieën op. Naast ouderenzorg verbouwen sommige lokale gemeenschappen verlaten scholen tot landelijke gastenverblijven in een poging de lokale economie nieuw leven in te blazen. Zo is een basisschool in het bergachtige district Pingwu in de provincie Sichuan, die sinds 2020 leegstond, onlangs eind juni heropend als een luxe boetiekhotel. De renovatie kostte 10 miljoen yuan en volgens een mededeling van de lokale overheid zal het hotel jaarlijks 10.000 gasten verwelkomen. Het pension zal naar verwachting ook werkgelegenheid bieden aan meer dan 10 dorpsbewoners, terwijl het jaarlijks voor ongeveer 500.000 yuan aan landbouwproducten van lokale boeren zal inkopen.
Bron SCMP
